laçã nt daóic a Gs tã d n
cs s d
pndizam
SrNueR oquePerer
Me roP rofoeeEuoP ré-EoreEoo1ºCooEo
Báo
O reor:P rofeorPuoPreoVe
Aoevo201 4/2015
bo
!,""#$%!#! ,"&'$&
#(!")!.
Àhfí=
K LQK TW XYZ W[ \ ]^
_`w` xy {x| }`~~` ` ~~` w` }`~~` ~ } ~ `w` }|~~` ú ` |
| xy`~x~xx `_`w`xy{x|}`~~``~~` w` }`~~`~ y` ~
` ~ |y ~w|` ~~ |` xy }x w|~ y|~y~w|` xy }x w|~
y|~y |w|`x}~w
A greo oo o fre e go q ue e o>hr o ogo e
h= > or= >rr= ouvr e o>reee r h u ê o o
ee?Avoê=ue e roobrg?
A greo gue e o euore e >rofeore Eo Su> e ror e Euore
e Ifâ Mr U rh = uo oroo eeo e re fe e hoe h >rá
> egg? U obrg >rur o >rofeor e oreor Puo Pre o Ve= > eo
oe hoe>eoeíuoe>ooq uee>rrour rhr?
¡¢£¤¥¦¢§¨© ª«¬ ¡¥©®¯® ¡° © ®¡ ±¡ ¥¡£ ¡
²³¡ ¡ ´ ¢¡¥©¤©°©¢©¥¡¥ µ¡© ³¡©¤¶·£ ® ¥ ¡ ®¡³¡¥¡¥©¡ ¸
Mfeo
h gro
à
r o
qu
ve o >rvégo ee ruro
C oégo o Ve=
SC Me rr e bo=
Eo Báo Jr e
Ifâ o Mreo e o Jr-If Peo= > or oo o eeo que e
rr eou rre >oreferererqueveu> eeve rer
> e á reEuo?
¹ue ro e»ru gre bro à r o Jr-IfPeo=o qu
eho o >re r e egr e q ue= oeeee= e e r for >r our e
h? S o foe e for oo? A gre o bé o > e o oee o
Jr-IfPeoq uee rq uou=ofor oue>oou?
QW ^¼ Z ]
O euo reo e re-e o âbo Ue Currur P rá e Eo
Su>ervo?½e >orbeo eágourrurreouur e2ºoo1º
¦ ©³¢¥¾¤ ©¤ ¿Á©³¥¦¢§¨©ª«¬¡¥©®¯¸
O >reee re ro >rour eur re o e re o ogo > eggo e geo o
e rro= eo oo ob e vo: oheer e re > er o vor o ogo >eggo oo
rueo e >rege r o oo oo o uo ge re o e rro= o o ogo
> eggo=oovefor re ferobre o >> e o >rofe or o que oe re à
ge ooe rrooogo> eggoeveforÂe=> orf=o>reee roe rrooo
e ee o ríeoeeeo>roeoe>rege?
A e ooog e vego o e re-e o >rg q uvo= eo o
o reoho rvé á e oue e e á ro e >o e e rev
e »>or r= re oo uo e o o >rofeore >ereee o refero C oégo?
Co
o reo o re ro fo> o íve >urrq ueo ogo >eggo fue
> ovee
ge oo e rro=o queo beeoqueeevoveoogo>er eo
uo er à voe e= >or u ve= e»>rer e>oeee u v e
fue= o que o rb u gfvee >r
>rege? C oo e ve rf o
ogooeuo=o bee fíoq uevê re oe re oogo > eggoeo erroo e
re fee > e o íve ogvo= v o re ure u or eevove o o=
> e oeor?
Dee -e q ue o re ro orb u >r que o >rofeore rgue horo e e
re > ee
u
>ráq uo=voovoeooogeeo?
K Í ^\QKX\
½he uÎe ue he o ofSu> e rve ½ehg P rCurrur
U?I be o heurrur ehg>re e oe ofhe e ofhe eo
®±¶ ¢ ® ¤±¡Ï³¶ ¢ª«¬¡¥©®¯¦ ¢¢ ¨ ¸
½he ure > or e o uÎ he re oh> be Ðee euoge e rror
gee= hhefooÐgob e v e:o ÑoÐ rehÑhevueofeuo
ge rue of erg o Îe he ÐÎ >u> ge he error euo
ge for vÎÂ o refe bou he >rof eher he e rror gee
euo ge for v ÎÂ fÎ o ue r he e rror r
e eeeeheerg>roe?
½he vego ehooogÎ o> e e re he q uve >rg= beg
heforooe e hrough fe ree »>ove e rveÐ e o egh>u>
eghehe rfroheeoeoe ge?
I h re > or
> obe o verfÎ h euo ge fuee >oveÎ e rror
gee=gve h he evroe Ðhh he gee v e o> > e r he>u>o
beorere» e e »>reg>oeouÎ houb fue =ho rb u e
egÎ for h erg? A Ðe verfÎ og h uÎ=he bee f h reu fro
he re oh> beÐ ee euo ge e rror re o oÎ ogve eve= b u
re ubgge ro=> e roore veo>e?
I Ðhe h h re>or o rbue for eher Ðe her horo rehÑ
herÎ>re=Ðhheof>rogreghe ehgehoooge?
Ù [TY XW
Pá g:
Ú¤±¥£Ûܸ¸¸ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸Þ
1? Cho> e rorroÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝݸ¸Þ
2? ¦ ¤± ß±£¡¢©ä¡ÛÜ
¥³¡ ®¥ ±Á ¨©
ÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝݸ¸¸
åæ
2?1?è¡¥¡ ¢£ ©ëì
±£®¡ ° ¡·£ ¡ ¢ ³¡©¡
©¤ë ±©¨¡ÛÜÝÝÝÝÝÝݸ¸
åå
@? è¡®±©ë¡ÛÜ
©¤ ©³©¡¢ ì
¨£¤±¡¥
©¤ë ±©¨¡ÛÜÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝ
åî
4? P robeequeïee©¤ë ±© ¨¡ÛÜÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝåð
5? ¾±£±£¡¥ ¢¡ ±ñ©ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝåò
C>íuoI-ô£¤¥¡ ® ¤±¡ÛÜõ ñ©³¡ÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝåö
1? «÷¨ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸåö
ø è ©¤©ÛÜ¥ ÷¨ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝݸåö
bø OogoeoS e rù £®¡¤ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝݸåû
ø «÷¨³® ¡ ±©ë©¥¡¥ ¥¡³©¡ ¤Û¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸åü
1?1?«÷¨ ¥¡¨ñ¨©³ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝåÞ
¡ý«÷¨ ¥¡ ¨ñ¨©³³®©¤±£® ¤±¥ ¡ ¤¥©ä¡¨ ®ÝÝÝÝÝÝÝîæ
bø?«£±¡¡ ¤ ¥©ä¡ ¨ ¤£°÷¡ ³ ¤± ¡÷¨ ¥¡¨ñ¨©³ÝÝÝݸ¸ÝÝÝîð
2? « ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸îþ
ø è ©¤©ÛÜ¥ ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝݸîþ
bø ¾ë¢£ÛÜ¥³¤³ ©±¥ ¤ÿ®° ©± ³¢¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝîþ
ø « ³®¤± ¥ ¡ ¤¥©ä¡ ¨ ®ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝݸ¸îû
@? Oogo>eggoeoe rroÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝîÞ
C>íuoII-M ±¥¢¨ ©¡¥ P ·£© ¡ÝݸÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ðå
1? Pooeo>rgáo-P ·£ ©¡·£ ¡ ¢©±¡ ±©ë¡ÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝݸ¸ðå
2?2?è©Á©¥ ³¡ ® ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝݸ¸¸ðþ
2?@?¾¤± 멱¡ ߢ¡ ±ñ©¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝÝðû
ø ¾¤± 멱¡ ¡¢©ä¡¥¡¡ ÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝÝݸðü
bø ¾¤± 멱¡ ¡¢©ä¡¥¡¡¡¢£¤ ÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝݸ¸ð9
@? P³ ¥ ¡ ¤ Á ¢© ©¤± ±¡ÛÜ¥ ¥¡¥ÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝÝÝÝòæ
C>íuoIII-¤ Á¢© Ú¤± ±¡ ±©ë¡¥ è¡¥ÝÝÝݸÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝÝÝÝÝòð
I? ¤ Á¢© ©¤± ±¡ÛÜ¥¥©Á©¥ ³¡ ® ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸòò
1? Oogo> eggoeoeevove o r¡ÝÝÝÝݸÝÝÝÝݸ¸¸¸òò
1?1?¦ ³ ¤± ¡ £±¤®©¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸òò
ø «÷¨³®©¤ ±£® ¤±® ±¥¡¡£± ¨£¢¡ÛÜÝÝÝÝÝÝÝòò
bø G ±Ü¥ñ© ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝݸòü
1?2? ¤ ¥©ä¡¨ ® ¤± ¡ ÝݸÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝݸ¸¸¸þæ
ø Aueooeq uee©¤± ¡Ûõ ÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝݸ¸þæ
bø ¤¥©ä¡¨ ¤ ¤³©¡©¡¡¡ ë©¥¡
®³© ¥¡¥
ÝÝÝÝÝÝÝÝþî
2? « ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝþð
2?1?« ¡¡ ¤¥©ä¡¨ ®®¡ ¢ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝݸ¸¸þð
ø Ú¤ ©° ©ÛÜ¥¡ ¢£¤ ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝݸ¸þð
bø Aueooof±ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝݸþò
2?2?« ÷¨ ¥¡ ¨ñ¨©³ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝþö
ø M ¤ ³ ©¥ ¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝݸ¸¸þö
bø ÷£ ¥¡®ú±£¡ ¤± ¡ ¢£¤ ³®ë©±¡¡£¢±¡¡¡ ÝÝÝÝÝݸþû
II? ¤ Á ¢© ©¤± ±¡ÛÜ¥¡ ¤± 멱¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ58
1? «÷¨ ¥¡ ¨ñ¨©³³®©¤ ±£® ¤±¥ ¡ ¤ ¥©ä¡ ¨ ®ÝÝÝÝÝÝÝÝþü
1?1?V¡ ¤±¡ ¨ ¤ ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸþü
ø M¡© ¤ë¢ëꤳ©¡¡± ¥¡¢£¤ ÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝݸþü
bø M¡©¡ ³© ¢©¥¡¥ ® ߥúë©¥¡ÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝݸ¸þü
ø EuororoíoÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝþÞ
bø ¦¡Á ± £³®¡¢ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝÝöæ
2? V©Ü° ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝÝÝöå
2?1?¬¡ ±©ë¡¥¡ ¢£¤ ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸöå
ø « ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝöå
bø è 쩤 ©°©ÛÜÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝÝÝÝݸöî
ø « ¡£® ¤±¥±¡°¡¢¶ ± ñ©³ÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝÝÝÝöî
2?2?¬¡ ±©ë¡¥ ÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝÝݸ¸öî
ø Voe gv° ÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝÝÝÝöî
bø « ¡¡ ±©ë©¥¡¥ ®¡ ¢ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸö ð
ø « ÷¨ ¥¡ ¨ñ¨©³ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸöð
III? Sí¤± ¥¡¡ ¤ Á ¢© ©¤± ±¡ÛÜ¥ ¥¡¥ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸öò
¦ ¤©¥ ¡Ûõ ô©¤¡©ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸÝÝÝÝÝÝݸ¸öû
R ꤳ©¡¿©°¢©¨ Á ©³¡ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸ûþ
¤ ß
ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝûÞ
Ae»oIÉè©Á©
¥ ¦¡ ®
ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸ¸¸
üæ
Ae»oIIÉEre vreo ÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝÝݸݸ¸89
Ae»oIIIÉE re vreouo ÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝÝÝÝݸ¸¸ÝÝÝååð
ø G£ ©Ü¥¡ ¤± 멱¡¥ ±©¤ ¡¥¡¡¡¢£¤ÝÝÝÝÝÝÝÝÝ??Ýݸ11@
Y [ \Q]T ¼Ç ]
O euo >reeo e-e à obeo o Mero e Euo P
ré--Eor e Eo o 1º Co o Eo Báo= ero >e Eo Su> e ror e
EuoreeIfâMrUrh?
Coroá ro o >eruro forvo urge o >reee Re ro F= q ue >rour
ouo o reuo obo ure P rá e Eo Su> e rvo= eo >or
beu>equfou eo reo=u>robeábee ?Eo
r--e vuo u fe e o o rbho eífo= >reeo u ráe r
eo rvo?Poré=o e u eveo eo=vo oru euo
er>revo e rguevo q ue >reee eur >e eobe rvo= re fe » o=
á e=íeeeoe>uo= oo o rb ur>r foroeu>ráe
euoeeoefe efue?
N e e oeo >rvego o >eruro éo= o eue queo u
ree e é e q uebro o >robe q ueerá o ob eo e euo vego= o qu
e rá ueoe ore eouoreere fe rê?
1. X Äm i Ë Õp ÌÇ ÊÕÇÇiÖ Õ
O eu > e ruro forvo - e> efee eur e o Mero e
Euo - e ve ugr Eo Su> e ror e Euore e Ifâ Mr U rh = oe
ho >r o f o Mero I e gro?C oe ro erq ueeor o fo e o > e ruro
éo er o >or be vá r uïe e eo oe ree o eágo
urrure= >obo-e or o fe ree o e » o e obervr e queor
o oo e ere e u/ e ve?Ée >ue e q ue re r ve r
e fereeque oero erqueeor e ro o>oruee oro ve r
uïe?
A eoh >e á re e Euo v é e u ovo >e o= q ue e o
reee goo >or ee oío= be oo o eeo e orr o eo ovor e
q ueéeevreevo ve ro uo=e>eroo gooee re e> e >rege=
e e vá-o gor reee e er eo? Ao vé e e r u obrgo= oo
freq uee e e e ve rf? Iere ovr o euo= oro-o u ge e vo o
>roeoe>rege= f e q ue ee oorr e for >re roe gfv= o
oeo rooeu e reeeuee e?
Preee=oe roq ueeoe ve>roove roeevoveoe>rí>oe
vore ee o S er Huo e à v e oee ? É e e oo que Euo
u r>=e rge=>e roeo eo>reob e vrforo
o >eo= oebeo-e u euo gob e o r>r (eeu= fí e
orø=erooeuooouoo?
©®µ ¡ ©®¡ ·£ ³® ± ì ³¢¡ ¥ ©ß¡ ¥ £®¡ ²Á ° ©³¡ ¥ ¡ ¢£¤ ´ ®
q ue o eo e be e r re > eo e ve >ré-for e ufor? É
ee á roq ueo>rofeorehe veuoeerq ueeooeuooo
uoo=u e roereo> er=eregr?
Ee vore >rour bor o >rí>o > eggo rígo e uforo =
o o u o e o>reee r - e for e f - r u eoïe =
eeo= eeo= e ree e eee? Vo e re vore e q ue re o
freee= o>hr o eu > e ruro éo= oeee o eágo obre o
q urevego?
2. X Õ tÌ x tu ÄÅ i zÄçã ÕÖ ÕÊÄm pÕÖ ÌÌÈtágiÕ
O eá go urrur reou- ¤ ¦ ¢§ ¨© ª« ¬ ¡¥©®¯µ fuo > e >egog
Mr U rh (e 1957ø oo e ro e eágo e e vego >egg Eo
Su>eror e Euore e Ifâ Mr U rh (ugur e 195 4ø= eo u o
>rvego >r oor e >rá o >rí>o e vore >reoo > or Mr U rh?
A > egog Mr Urh= o q ue u eo= rou u oeo e Euo=
e feeo >rí>o e vore u o >r>ro? N o e fou e orre e > egg =
eo-ereevoquee horeuvoeuob evoeEuo=q ueo
euooeevove oegr r=eho->rvfuur?
oe rovo o eu>roeo euvo=v o e rgee >r>r >rege e o
ob eoeue e ro>roeo?Se- ·£ ª«¬¡¥©®¯®ë ¡ä ¢¡
>rege= eevoveo >e e >reer >ree r e euo
uroee e reeàfâ?
O C oégo ue-e oo u e>oef ee fe »íve=orgo e > eo e
fuo o uo e eo >ro>oror-he oïe ee á r o eu
eevoveo hrooo e gob? C oo = eo é u o fore
e feooCoégo=>rooveoueoq uere> eeoere eeee eo
euoeq ueo oreugeevooeu>roeoe >rege?Eboro Coégo
reohe >orâ o o oo f or fue >r o eevoveo e gr
r= >ráo he éoo >ro>orovor=eo ro-e eo
> ouo>reeeo1ºCooEoBáo?
De oro o o >reu>oo >reoo >e uo= reorr ver
e rég =ege eo ogo> eggo?E eoeu e reboro
e fuoe u u>o ob evo: e rogo e e r euvo?É= or vee = ro e
o ruío> e o>rofe or=oo eooeoque>reeeborr= eooo>r>
ob evo vr o >bo-vo e evovê-o >rege= oro- gfv e
>re ro?
2.1.TÄÖ ÕÈÄÅuÈi ÆÕÈàtu ÇmÄÈÕb ÇÌÄq u ÄÅÇÌ ÊÄiÄi ÆÌÈti gÄçã Õ
Aurq ueouo ro>reeeeuoéo>o> oroeuo(ee
e»oø=q ueeeo r frequero 2º o o 1º C o o Eo Báo?A e
eo o>ree e re o e e o ee o= eo e
e >reo e ?
A ur >ree fe re e be re= e ree e ovïe? No ge r= o uo
uroo = e reo eovo >r
e »>erê e >rege=
ee que
e>reou>ebe ro gfo o foq ueoroeee re -ee
oheê--ovee hor?Ogo oee ree uroeeee
brervree
oogo =beooveq ueevovoveo?
½r-e e u ur que e re o e>eho à ve >ro>o e que go=
q ueueoorr e ríef»eár?
I>or eor q ue= >er e e rr e u ur be >r>v= o
euo fe gu fue e r o o e rro? Ao íve e> eífo=
ree o que eo r reeo e errr > e r e o oeg e re> ev>rofe or=o q ue
oureêooouv?
N oeeà>regeouo=>orre ferrqueo o eo>rvego
o o o P rogr Currur o 1º C o= o qu >rour er ruo o o
ereeeeeeogru> o?Oo eourrureo ro>r>e e
o be o u eore e e fh e rbho e bor >e >rofe or ur=
eove>ouo>ree e ?
3. TÄmÕti ÆÄçã Õi iÊiÄÅàÈp ÌÇgu tÄÈÖ ÌiÆÌÈtigÄçã Õ
A ob e rvïe re ure o > e ríoo e eá go our à reee
q ueoeuroe reveeàuo oogo >eggoe oe » o eor?
A rvéob e rvoree> o e rorre fe » oobreuooeoequereorr
o ogo> eggo=re>requeo uo ge reoe rro efereefor=ooee reo
ogo > eggo ou e ve for= oeee e » e río o u
eore? E e f o evou vego or ouro ruo= o o o ogo
> eggo=oobéooooooe rroége roeero> e oeuour eo
eoo ogo= >or o>ro à ve for? Co o eevoveo o euo e
eorre ro eágoorou-egue eeq uo re ferobreueo >rofeorfe
oe rro=q ueroogo>eggo=que rvefor?
Aeoh> oreeávéeeeeuroeeohee r=efor
ue= o orb uo que o ogo >eggo >oe ofe reer e o e » o eor=
e eee o que oe re
à
ge o o e rro? O fo e u e e rebo obre
> oíve reoereoogo>eggo eo e rro ovou-e>reobe ree »>oro
e eá= o > ouo e vog? A ee e euo e
oeq ue e uê e
fueoerobreoe o rb uu bé>ro reo vego=
qu >rour rgr horoe e orb ur >r o vo eooog e eo=
4. ÃÇÕb ÅÌ mÄÌqu Ì ÈtÌÈÖ Ìi ÆÌÈti gÄçãÕ
Proere fe » oee rge uo >robe=q ue>roureuroo rbuo
q ue o ogo >eggo > oe re r >r >rege o uo= o efoque o oo
oooe rroége roureoogoeobee fíoqueí>oevr?
Co o >ro>o e re> oe r o >robe e vo for e ruur quro
> e rgu e >r? E u e e »e u ruo o r ere o ogo
> eggo e ge o o erro?J á ou r u queïe eo r-e reo >ro
ogo > eggo ou >r o e rro= >obo u euo >rofuo obre u
ooeo?
A >rer > e rgu ebor - Qu ÄÅ Õ ÊÕ tÇi b u tÕ ÖÕ jÕgÕ p ÌÖ ÄgógiÊÕ p ÄÇÄ Õ
Ö Ì ÈÌÆÕÅ Æi mÌ tÕi tÌgÇÄÅ Ö Ä ÊÇiÄçÄ? - v r ohee ro bee fío q ue o ogo >oe
oferee r=o o íve e eu= oo bé o íve > eo= oe or? Co
> e rgu ee-e eur o oeo e ogo > eggo e o eu o rb u o >r o
eevoveo req uo> eoeo> eequouo?
N e gu e e rer queo >rour-e ebe eer u ruo ere o ogo
> eggo e ge o o e rro= eo e gu q ue o reo >r o uo e
erer>ro>rofe ore?
Co e gu que o - TÌ q u Ì fÕÇm Ä Õ ÄÅ u Õ Å iÖ Ä ÊÕm Õ ÌÇÇÕ Ö u ÇÄtÌ Õ jÕgÕ
p ÌÖ ÄgógiÊÕ Ì Ö u ÇÄtÌ Ä Äti Æi Ö ÄÖ Ì m Äi È fÕÇmÄÅ? - >reee -e >urr q u fe re =
> or >re o euo= ge o o e rro o ogo > eggo e ve for? V=
> oro=eurreo= e ro eueouoooeoeeofore
oooooeeo>oreofueforerooe rro?
A e rer que o >rour gue e borr
reo e re o ogo > eggo e o
e rro= > oré obre > e r>ev o oee - Qu ÄÅ Ä Ätitu Ö Ì Ö Õ p ÇÕfÌ ÈÈÕÇ fÄÊÌ ÄÕ ÌÇÇÕ
Ö u ÇÄ tÌÕjÕgÕp ÌÖÄgógiÊÕÌÖ u ÇÄ tÌ ÄÄtiÆiÖ ÄÖ ÌmÄi È fÕÇmÄÅ? Coeque o
>rour--eo>reee ree » efe reo=> or>r eo oee=ge oo e rroe u
ooe » o= rvéoeuooeuo>ore o?
A q ur e > e rgu -Qu ÄÅ Ä imp ÕÇtâÊiÄ Ö Ì ÆÄÅ ÕÇizÄÇ Õ ÌÇÇÕ Õ ÈiÈtÌmÄ Ö Ì
ÌÈi Õ?-urgeoo fehovego=ooheeroo rb u oqueoe rro> oe
rer >r >rege o euo e= o íve ge r= >r o eu eevove o
eooogq uv=o>reevee rv=> oá eoá roe>o e
ere ve »>orr =vooequreoe>írooeuo?
Pr o equre o ero >roure uore e re ferê que u»
ueo o >robe e euo= oee e Je Cheu= J e Pge= Joh
HugeJ orgeCre>o?½ov=eorre e> equere fe re ero
o>rov--ee eee rurobreoogo>eggoe=eee e=obreoe rro?
A= e> e r-e ebr o oee e ree oue euv >r o
orb uo quee eooog> oe ofe ree r=>r>ee o que oereà ge o o
e rro? P reee-e q ue o euo >reeo og r re>o à q ueïe q ue e e
eergr e q ue e ge ror e u e reovo? ½ oo e ree o >rofe or
A be r oS ou(2009ø:
||~~` {x| xy` |~ ` xl `}` ~~| ` ~ |` ~ w |y| `x`l
avanandoereas ococonhecdas,desravandonovosconhec enos e
~|`yú|~`w`` xy` w`w|`xy```xy` `x`}|`~`xyx}
|~}|w|~x|~ }
5.]WÈtÇu tu ÇÄÖ ÕÇÌÅÄtóÇi Õ
O >reee re ro e > or be rê >íuo= o qu e re o e re e e
o>ee=> e ro que e »ugeq uee q ue o euo reo > o
e r roeo>reeooueo?
O >rero >íuo e-e à >reeo o refe ree ro e q ue e > o
vego? E e foree u eque oe > u foro reoh >or ve ro
uore e re ferê= > obo oheer o que fo euo re vee o e e
oro o q u e eevove o euo?Pr u e hor o>reeo o eo=o >íuo
eor-e orgo e oro e rê ue e ruur ee >r borge e
>rofueoo oeobree > e rgue vego:O ogo=O erro e O
ogo >eggo e o e rro? A gu o e e o orgo > or ube =
>rouroue horo>reeoe>ro>rooo eo?
Oe guo >íuo refere-e
à
ro? O >íuo e q ue o v= >oro= r ohee r o oo oo o euo fo
ouo?½ooo >íuo e ror=eo r-eorgo>orue eruurque
f uo>reeo:Pooe o >rgáo -Peq u quv=Méoo e
reoheouoeP roeoeá eeer>reoeo?
O erero >íuo é ogro à áe e reo o o reoho e
fuo >robeá e queïe oo? U ve q ue vego é ouí
> or o > o e o=á ro e > o e e rev e »>or r = orou-e > e ree
u áe e >ree? C oo = o erero >íuo eor-e orgo e u
>r e=eo>rereàáee er>reo o á roe> oeegu
>r e ree rvà á ee er>reo e re ve »>orr? ½o >r e re fe ree
oá roe> o=oo >rere fe re eà e re ve»>orr =eor-ev
e u egor= u e e à q ueo o ogo > eggo e ou re o
e rro? C u egor eá org e >o e ub>o = oo e rá
e »>o e ?De er q ue fueo er eo r-e e e
>íuo= > e ro ofror foro ob >or uore e re fe rê o o o
reoho?
De>o o >íuo u>ro o >ree oe rïe f = que o
ohee ro uooeuo=re> oeoo>robeeàq ueïee v?Pr=
o ru forïe oe gu rvé revo e erur e o o
reoho= >r - >rr e - ob e r u ouo o o>e >o íve? N >r e
e à oe rïe f o e»> o o ouro > eo que > oe e r
oe ro réo eífo >r o >rofueo o oheeo obre
>robeá?
A >
o uo=>ree-e
refe rê bbográ f q ue e rve e u> ore
à
vego e q ue o u re fe rê >r >rofur ee ou ou ro euo o eo
âbo?
Por f= o e »o eo r-e o o bruo obo ure
vego:
á ro e >o e e rev e »>orr? O e»o I e-e
à
>reeo o
e e á ro e >o reoho o ogo o > e ríoo e eágo? Nee eo r-e
e rooo>oreoouoeo>rofeorfeoogo > eggo e /ouo erro?
O e » o II re fere-e à e rev e o uo = qu for rr =
fooue?Noe » oIIIeoe re re v reoo
XK ÃÙ\¼U ]Y
F¼[ TK Z W[ \KÇ ]\WÓQ YXK
O>ree e>íuo éogro
à
>reeooquroere fe rêe roe que
e >o
vego? V foree r u eq ue oe>u foro reoh > or
várouorequeeebrur obre >robeáe euo=> e rooheero que
fo e roree>uro?
1. ]jÕgÕ
ø Defoeogo
¡ ¢¡ë¡ ²÷¨´ ¥ ©ë¡ ¥ ± ® ¢¡±©® = eo oo o o e o
re revo (Cheu=1975ø? Ée fo > or vá ro u ore=oee e> orRoge rC o
(1990ø=oo eou ve eeee vre= e r e >rouv= >r>or
uouvíuo?Au>r>fuoo ee>ro>ororereee o=e r
e ve ro= ebor bé > o ur u >> e euvo= ee oío e-e o
ogo > eggo? E é >ou e gor e ogo e que e »e u fe=
geree quo ou >ro>ro e oeo eore =oo e ráverfo
e ?
Pr o oogo R oge r C o (1990ø= o ogo é oe ro u ve: vre=
e r= >rouv=e =regue e fí?A= u> e r> ev=o ogo é
u ve vreee eoh e q ue fo >re fe r
ou r ve ? O eu re uo é
e ro - á q ue o eu eeror o >oe e r eero e o re uo obo
>reve e-e>rouvo=v oo>rourufe
eo?Noq ueoe re
e
re rí =R ogerC o (1990øe »>q ueoogoo eou rfuo eo o
>re rq ue>ro>oro=eoo e>o eo o ogoue>o fue> e o>re r
q ueheére rí o?Poro=o oogo verequeoogo eeevoveu e>o
oê e u f o= e our u ree >re à v ou e e
e >r?
bø OogoeoSe rHuo
S e guo o >rofe or Jorge Cre> o (201 2ø= o ogo é o go q u o >r>r
h ue ?Ore fe rooeee reeq ueoSerHuoeou o >r
o ogo= o que uf gu háb o o > ovo >rvo >rá e fe = =
ror= = > e e ro gro - oe r ve vre = >re ro e
vouár?Dee oo=o ogo é eeo oo uve boue e>rá r
v o S e r Huo= >o e o oee e é>o e »e vero ogo que
e> e reooS e rHuo?
A=oe r-e q ueo ogo ée»>reo uureu> ovoe=> oruve= ue
>r>r uur? É reoheo oo u >rege oouurq ue e reorg e
ooe oro o e>efe oeo?N o hororJ oh Hug
(200@ø=
vo urge e eevove-e o o ogo: ª÷Á
¶ Á ®£ ©± ¡¤ ·£ ë ®
reeo e
ov o e que é o ogo e > e o ogo q ue
vo urge e e
¥ ¤ë¢ë ¯¸ðý¸
A > o q ue for re fe ro= o>rov-e que o ogo é u feeo uve r= >reee
e o é>o e vïe? A u >e rê o ogo o > e ruro hro e
voo r> orâq ue=ueooéuoeéo =he fo rbuí=
³¤ ±©± £ ©¤ ¥ ª¨ ¤£í¤ ¡ ¡ ©®¡Ûõ ¥¡ ³£¢±£¡ ¢³¡¢µ ©¤±£® o e reforo o e o
³®£¤©±Á© ¢¶ ¥¡ë©¥¡³©¡¢¯S ¡µîææòµ¸îÞý¸
ProhororJohHug(200@øoogoé:
aa v dade esedesenvovedenrodecer osesdee oedees ao
de acor do co r er as l |y|| `||~ | {x| ~| ~x` ` w` |~|` w`
| |~~w`w|x w`xlw`w| y`| `l w ~}~ }`` w||x~ `~y |
`|``y| ~|w ~``w` x |~ ` w| `w y ` `~ `
`y}` `w` } xy ~|y| w| |` l` | w| |~ ` {x| ~| ~|x|y
| | |l``y| Iy}| ~| ~xl ` {x|` ~||w`w| }~ w
ø Oogooove r
Preo>reee rougrqueo ogoou>oeevoveo féee á ro
eeê-o= >reree= eq uo for >eur e e>eíf ve r?
½ oo guge= o ogo oe u ve ou o é>o e
e=>oq uque ro> eêov r-ooofrouor-éo>h
e>oogofuo=eoque rfue»> e reo eou
> o ee?
O >egogo J e Pge (198Øø ee eo reoheeu o ogo oo u
o>heo evouo r?Nu> e r>ev=oogo>oee r fo
e rê e gor= q ue e eo r e ruo o rê fe o e áo guee
e fo>orJ ePge?
N fe ero-o or(ee o eo é o eguo o e vøob e rv-e
o ogo e e » e río= e q ue fe é re > eo e ove o e>oâeo > e o
e ro >re r q ue u reo >ro>oro (r= er o = e»er o bro e
> e r=r=orrer=ereouroø?
N fe >ré -o>e rr (o o o e e o e eø urge o ogo bo e=
>rogre ve e=o oeo e regr? A>rre e ogo r rb uu gfo
eero obe o= e oo que o eo he ê >rer= ou e = rfor u ob eo
ou ro?Pore» e>o=u>u>oe ráre >reeru á >?Oogourgeoou evo > e o
b ro:ohro > eréuou>eo queouohre=
ov= o e >e ou= for-e fuur oher (Cheu= 1975ø? É e
for q ueo ogo >oe e r oebo oo u reo vou á ro que >re >r >r v
u= > o r ee re >rour o ogo re ïe >reoe o eu eo
bee=oree ?
Por o= fe o> e rïe ore (ere o ee e o oe o e eø
rog e gru>o=eo
re gr u >>efue?Nefe=
r goe
ogo que evov re gr= eo o >rer o o o re uo obo e o o
u>reore gr?
V erf-eq ueo> egogoJ e Pge(198Øøero ogo oogo oee re e
o SerHuo=o>rureq ueoogo ur efâ?Neeâbo=frque
h ue ?
O> egogoJ e Cheu (1975øéouro o oeeo u >ooev>r»o
eJ e Pge=eo froqueeur r e fe rre fe rêo ogo é eq uee r
u>uorreíve> e o q u reo reeevove ? O>egogo eq ue
ª¤Ü ¥ ®¥©ä ¥ £®¡³©¡ ¤Û¡¡ ¤ ¡ ·£ ¢¡ ³ ³ µ± ® ·£ ¥©ä ¡©¤¥¡ ·£ ¢¡
¤¨¡ ¤ ¥ ³ ¢÷¨¯¸åöý¸
De er q ue o ogo oo ve rí e r e > or fe
>ro>roeoeevove oeforuur=eq uooob evooogo>eggo
é o eevoveo e gr r= oeee >rege e oeo
e> eífo?
1.1. ]jÕgÕp ÌÖ Ägógi ÊÕ
½ oo for re fe ro rouo à >ree e vego= o ogo >eggo
oe u e reboro e fuo e u u>o ob e vo: e r ogo e e r euvo?
!ereeéo ruío > e ooee=ooeoe eo eoque>reeeborr?
½eoo>r>ob evovro>bo-voeevo vê-o
>rege=
oro-gfv e >rero? Nee oío= Perre Fe rr=Fro Mre e ou Porhe r
(1979øereeq ue
>rrooeoeq ueereorre
u> egogoogoe> e o
ogo e o e» o euvo= > or hroá- o >rege rer > e
r=>rureeoooeoe beeooP rogrCurrure?
O eo uore e o e gor e ogo q ue e ree eque
oeâeeogour> e o >rofeoreque=>oruve=e ve er e gro ogo
> eggo:ogo e re gr=ogo e roí o=ogo e er=ogo eor e ere ogo
oo>ervo?
N o q ue oe re o ogo e regr= o u ore eo q ue e»ge >e
ogv >r eeer= er e re> er regr= be oo >e >r r o
o> eve ?½ooo oe=oogo eroí o>reo oheeogo
o >r>e e >rour eevove r >e e r= rguer e ufr
roío?J áoogoeer e > orbeo> eêeorvoogor=eo
o fo e ghr ou > e re r o e > ee hbe= >e ou o> eê o
ogor= e»uve e e u queo e or e ou r?N e e o= vee o ogor
q ue ve r ore o ogo o ogo? O u ore u>ro e o ogo
oo>ervo= o qu e be e ro e >rh e re >r>e = vo reforr
ofe eoeoouro?O ogore>r> u eee=eroo
ouroogoreoo >reroeooo veráro=> o oquereee > oro é
vee r=eo>roeooou oo?C oo=u»o>r>ebe rre-e
oe>íroo> evo=v ooobevoe rouoooogore?
R e ve e àe ruuroo> oeogo>orre grq ueooogo Roge r
Co(1990ø>reeuorgofereeu>r?Pr fe reroogo
e reeferee> our >ogeeo =ooogoebe eeu qu ro
e gor >r>= ofore >reoe o ogo fuo e o> eo= ore=
u ro/go ou verge/e ruo oeâe ebe= re> evee:
A"ô#= A$%&= ')*)+y e -$)#/? Dfe e o ogo eá equro uee u
e gor= eo or o ogo oo e u egor e uâeo?
Ebor o >ree e re ro e bee o ogo > eggo é >ore e ver o
fe ree gée ro e ogo e »ee = o q u >oe e eve er e gro o ogo
> eggo?
ø Oogo> eggooo rueoe>rege
N o>o e J oh Hug (200@ø > o oveo Eo N ov
(oveo e reovo que urgu o f oéuo XIXe ghou for >rer
ee oéuo XXøe ¡ ¡¥ÛÜ ¥ ³¶¡®¡¥ ²®§±¥ ¡±©ë ´ § ·£ ¥©£¤ ¥©£
oe ou oor uo o ogo eq u o rue o >eggo? Co o
>ree o e u ov for e er= urgu u ov for e >ree r= que
reohee e re>e ee e e o ere e r= q u e u >> e
vooq ueoroéooeeo?
N e e âbo= > or er o rbho o >egogo J e Cheu (1975ø que
eerou o ogo oo for evo euo r= e feeo que o ogo é o
rbuíroogoueoeuv?
N o eo= e guo J e Ch eu (1975ø= or e vouo ve rfou-e o o
> egogo Joh DeÐ eÎ? Ee eevoveu fe ree >ro> o > egg be o
reuro e r o= egee o ogo? Suee e= ooou e >rá
e or o vor euvo o ogo= rvé e boro e u urríuo e ro o ogo?
A =oogo>oue rreoheoeuoeoe» oeor?
½bé Pe rre Fe rr=F ro Mre e ou Porher (1979ø e o e oro o
frr q ue uo eor e ggê u > or e rufo o o vore= o
>e e > oíve = > oee > egg q ue o ogo > oe ofe reer?
Re veeoogoe reeque:
or a e se0 a edca vo e e se ner e no r ocesso ro raene
}|w` ; `` ` ` `~ ` |l | w|| 6 `}| w| {x`l{x| ~` x y`~|
}`` {x`l{x| ~`: | xy ~xy| }|w` w| `x|`
}` xl` {x| |y ` `y|| `~ x ~ ~ xy|~ w| |~ w|
w | w }<=
Se-e q ueu >r> > o ee o ogo é=>reee= ure
que he eá ub e e= > e ro b orv e r o >r> e e for e e o?
S e guo h e »>erê >rof o= o fo e e rr e u ve
ver=q ueeáeoorâooere eeeee r=evque
o ogo eh >e e rr o uo >r o o eo e »>orr= foeo u
beeovore >ro>ío oeueevoveo egr?C oeque eee=o er
evovo u ve ovor=o euo >ro>r-e fee o q ue he é
ro?É eeá ro rq ue o ogo é=à >r= ere e o que re f
foreroer=re reeueoro?
¡ S ¢®¡ W¡ ® ¡ ¤¤ åÞÞòý § ¥¡ ® ®¡ ©¤ ©Üµ ¡©® ¡ ¤ ¥ ·£ ª¡
r >ree -o >o o e v e eu=oe fevo - rvé o ogo o
·£ ®¡ ¤ ³ ¤¥ ¤±¡¥¡µä©¤¶ ¡ ¡ ¤³¶ ©³¶ ¡¥ ±¡ ° ¡ ¢¶ ¯ ¸ðþý¸ ©® ¡-e= > or
o= q ueo ogo o re >ree > e u oeo e e r= e u erv e
>rege= freq ueee e e hor ue o q ue o ro éoo e eo?
De-e o fo e o ueo eor er ree e re oo o
f e >re>oo e ovo >r >reg e? Ao e »r u éfe e e re e=
ere e > e >rege= reuo É e o e » reo É o boo eor?
D ruâ= q uo o >robe e >rege ou o fr o
eore urge= >rooo e oeo gfvo e >rege or-e
e e? E e oeo e ve eur o ruo e be e grfe =
ere ee ree=>eeb orve ro uoeforeeo>e=eou
eíuoà>rege?Oogo=> e ure rí =éu>r>er ég
or=voque-é e> o uru>> e ovor -foeue rere oo
o ruoooheeo=ooe ráboroe ?
Proo>reu>oo re fe ro=o>rov-equeu fuïeoogoé
u»r >rege o uo= >r que ro o o eo >ro>oo > e o
P rogr Currure e gfv= re e e ovor?Ne e eo= Perre
Fe rr=F ro Mre e ou Porhe r (1979ø efee q ue r >ree >rr
oreobreoob e oe rvéu>r>ov?Ofoeooheeoe r
q uro >rro>eeree reoeo> eeo=e vq ueoogo eh
uugree q uee ooogeeo=> o >regervéoogo >re
o >rro oheeo?Aoíve e>eífo=ouore eree q ueo
ogo ébeéfo>rvo eerége reouoe>robee>rforoo
> eeogo=euo >eogvoeuo?
Ou ro > eoq ueor oogo u rueo ee>r >reg e éo f o
e >roove r u ueo o íve e oe ro o uo?Pr oqur eo o
euoéfueu re> e rro eu e reeefoer>r>o
v= vo ueo?A> o q ue for eoo= ve rf-e q ue o ogo f
>e e e eee= obo u o íve e evo e eo e
oe ro?
N eq uê e h e > eeo= e-e que o ogo >roove e
foe
u ooouo=oq ueoeueorre roeuo>reeu>> e vo
e >r>vo= > ouo e> eee >ree o u o? A = o ogo > - o o
>rofeoroo oeuo -uuefe ree>ouroo eo ro=
f e q ue o uo e ore u ueo ue e o u >e re>rouor e
oheeo?
E e fo >roove gue e u or v > or >re o uo=o-o à
reouo e >robe e > e ro-he fe r u >r>r eober? A oee
é essenc a e o oder do ado se 0a red> do ano ano oss@ve ar a
}|y{x|` ~ ``~y|yw| ~|~y|l y`|` w|} |~~ |~`
~~||l |} } xy`w{x|~|~xy|| B~|`~y{x`l{x| x
0oador CD esar deaner venEodo roHessorserasese renecessr a,ee
}|~`w||w|yw`y` y ``~}~~ l w`w|~w|` ``w|~|l|`
~x``xy ` }=
Deoq ueforeoo=o> egogoJ eCh eu (1975øfrq ueoogoo
re >ree o> oo o rbho eor? A e > e o orá ro= > o e re o ogo e
>regee »euâeo>eere ?Deeoo=e rgue-eure > er
o o re ogo/>rege= f e ur>r ro oo ere bo?
bø Ou r>rege ub eeoogo> eggo
Pré eo rb ur>r o eevove o ogvo o uo=o ogo> eggo
ofereebee fío
vá ro íve?O hororJohHug(200@øe=e>rero
ugr=o o rb u o que o ogo r o íve >rege o=u>ro u
fuoeuv>ore?Ohororoe > ore »>re efofroque:
| |`~~`~wyxw 6~x ~ ``~`w `|wl~`y||` }|w|
|~`|w`w|O|| |`}~~ l w`w|w|| `|y|l`yx|y~`
y` ~yxlJ|` w` ` | w` l`` w ``~y | w`
coo eraEoC Loar conra aé é se r e 0oar co aéC N or sso os
}~l~~|y}| ~~`yyx~|` `~xw|~~ `l `|~wTy`
``{x|`xy` ``{x|~|~` l ` }<
Ao>ho o >o o e v o re fe ro horor eo ro S e
Yer (1994ø q ue oe r o ogo u rueo oor e e » e ê=
ee> eho gueeu>> e fue ogo?Pr re fe r > egog=
fuïe ogv u>erore reu re o e re ueo = >o oe r q ue
>rege o é u >e ro e be re= e u >rh e re oo? A
`~ |`|~yx ` ~ ``~~y} `|~}wx`~`|~Zy|}{x|
}w|~`w|xy`x ` ``y`~~ yl`B~w|xy` ``{x|w|
xy `wxl|xw}{x|xy` `w| }` | w` w` ~ `l w` ``~| }`~~`
y~~|x~l|`~|y~`wxl~ }[
Pré o=o áogo e re r é fáo q ue o á ogo e re re
uo?!ereeu re »>e hor e ouoeo ooeg o queu
uo= u ve q ue oe gue rur o uro o u o >r
u
>r>r guge?
De for=oe ro que=e e>rer o >> e rbuío àreo >rofe or-uo=e ve
e roêfeà reïequeeebe ee e re>re?É rvéeq ueoeuo
ro oheeo=oefou ïe e >ree or o >re r o
ouro >r eobrr ovo be re e o ruíre o>eê > eá ve >r o
ovívoegru>o?
Pe o íve e oo que oogo obor-e gueeuerége
>rooo e gro o uo reervo= oro-o ebo =
ouvo e >r>vo? Ee fo e e v uoe e of o euo=
oo-o eguro= ebo e - oeq ueeee - >re> oo >r
>rege?
Por o= o e e o o rb u o que o ogo >oe ofe ree r o eevoveo
egr o uo= > or re gr q ue o vá ro o uore q uee o >> e o ogo
eq uo >rooor o eevove o e vore éo e or? N > e r>ev e Je
Ch eu (1975ø= rvé o ogo
r eevove vore oo
oo> e ro e
e re u=> e ro-heeevove ro oeoee=>ree roro oouro=
> er uȒo e her= ou e= >reer
>rhr
v o o e?
Sueee= ure o ogo= r é ov o>reeer o ouro e er=
re> ere vorr > ooevfere e oeu?Pr é o=eevovevore
oooberouvreobe re>err>e uveÉregreeàovvêegru>o?
Dee oo= o>rov-e q ue o ogo o rbu >r o eevoveo e vore éo e
or ee o S e r Huo e à v e oee= > e ro à r eevove r
>e > eo e re o = be oo re fer obre o oo e e re or o o
ouro?
Eur>ro vore éuurgê> o> e ouoo e> orâeo=voq ue
>ureevore erfreq uee eeeruureoo?½or-e= > or o=e e
foereo que orb u >ro eevoveo e >rí>o e vore e e à
eu e hor?A > eree >rí>o e re eevovo e q uro o ogo v=
fí e oee= eo e ve e r u >> e e re fe rê e >rourr rou-o o
euq uoo=eooogoue rég
or>rob e re ef?
2. ]ÌÇÇÕ
ø Defoee rro
N o >roeoe>rege o e rro év o oo ego= orre o=evo ou fh=
re ue e ïe ou >rouïe eoorre? N > e r> ev e Je R eo (2009ø=o
e rro é u feo víve e u fue e urge q uo u o o ge o
ob evoeeo?Coo= e ee rro ee rgequoe »eu >rooero
orreoeoeeee?
O e rro >oe er gero >or fue= o>reeo= f e ovo e
eo ou > e o fo e ouo er eo f o íve ogvo o ueo?
S e guo Suro
½
orre (2007ø= o erro oorre q uo e» e u >robe e
ufêou equo foro u o e gue >o: eo= ree o ou
o>reeo?
O eo uor e rf ou o > o e e rro e oro o qu ro egor: erro
gob (quo frge eruur gobe e e r uoø= e rro o (q uo
e ruoue>rurø=erroe ve e(quoofeeeeoøee rro
uo(q uoeeo reoberoø?
bø
Evouoooeoee rrooâboeor
S e guo o oee Joé Roo (200@ø= horee=
euo >ou >or u
ogo >eríoo e que eo e » uí h> ee r > e o uo= qu er
oe r>reu o eo?A>rege >reevoo e ro o >roeo o
>rofeor= que >ouí u uore ríg= u fuo e r rr oheeo? O
e > eeee eeouoerouoroq uehee rro?
N e e e e >rege= o erro e r oe ro o e ueo=
roee»uo=eo v o ooufho uo=re uefeeuo
oueu éfee>eq ueo he> e ro>reee roq ueo>rofe orev?
O go e >uïe e r >rá oe o q uoo e u e e rrr
gfv orer >rá o >rofeor? O e rro e r= e f o= eeá ve? Por o=
q uo urg er r>e e >uo= orgo o uo eeo e egur e
>e ? O ueo ee ro e r vorooq ueofr oeoe rroereo
>rofeor-uo er be >r>ee o uorro= fe »be e rge ?
C oove re½ure vVure(200Øø:
`conceEoora s adoer roraav sEodendoaor r a, or eeae
y}|~~x}~6~ ``}}` |y}~ w|}`w |~~ w|`w~y
|w`w|~`~lx` ~} ~ xw~x }`w~}|l``l`w`~{x`~~|
y}``w~~w|~|y}| ~w~` lx~}= <
N e e b o= J oé R oo (200@ø e ree q ue - o o > o oo
ue
fruo eo eo=q ue oorreq uoo uoéuoee rrr=ev
q ueeee» ee>rour=eoo-euoreovo
u
>r e ?Oeoe
oee r e rro e e e guee er >uo reee o euo >r u rá e r > vo e
ofor= evo-o o o e eu= o q ue reu u ue e >rege
e ree e fev? N h > e r> ev= é e >oráve que o uo e ubeo u
>rege que >roov rofo e bo= o vé e > obr o reeo e
eevoveo?
Fe e e= o f o éuo XIX= e > egog >ou e r oe= u ve
q ueoe e vo íe ere >rovo ee voeoro rr ee eeu
o >egg? A eo ríg e u or á r= que e e gv o >rofe or o íuo e
eeor o be r= oe ou r e u? O uo ghou u ugr e
eque=oro-eo e roo >roeo euo=eo ero oo u víuo
vo e>ouorebe r?A>rege >reobe ree »>oroeooeo
ev ve reoo o
eee e o e re e o euo= que
>ree rvé e e»> e rê? Por
u
ve= o erro >ou
e r eeo oo u
V áro uore e re fe rê= oee e JÎe Pv (200@ø= brr ovo
horoeoe ooe rro=ero-ooouo>oeee eàoruoo
oheeo?½oore fe reou oru>ro:
~`||~ 6``~|w|w~`| \~`|y~}||y}l{x|`
ver dade, a r ea dade, e soos, e sEo os oros C N rova d sso sEo as
yl `|~w|}6`~{x|
6
~||w` y~||~~`~{x|~|~|`~wúw` ~{x|`w`
}``yw|l~~ | |~`~ |` w`` | {x|` l` y~ |~||y~
aos,es aoss ondoa deadeverdade,aconce Eoder eadade C
]
O > e ruro h ro= o o S e r Huo oo oee= o r que váro
feeo que e r oe ro e rro >oe - u oeo >o e ror -
orr--eve rero=oqueeo rq uee rrré>r>rooS e rHuo?Eoêeq ue
o e rro fe >r e ure o S e r Huo e o eu> e ruro hro éu or
eq ueoe ooe rroe voe vour?
Pe re e o e oê= o ebe ee o e eo > r
>rogre ve e rb ur ou r ooo o o e errr= oe ro e voro
e o uo? O erro >ou e r v o oo u eo áo e e >r o
ue o >rege? S e > orq ue oee á o >ree or ríg =
re >re v e voe oo ou rorue=e > orque
ov >rá > egg ê
o e>orve rovegore=uee o e rroéeeouooo
eoe gv=oeou> o eeuvoq ueee ee re »>oro?
ø Oe rrooofoee>rege
N o que oere à geo o erro e o e » o eor= vegor S e V
(201@ø e ree que oo e rro ooo eroo o >rvégo eq ue be= e
u ho e eobe r e efo eeá ro à o ruo o oheeo? A e
vegor >rofu e e fro que or o e rro ou u
>ré--req u o >r
ob eo o >re eo?O e rro e» e e ru f e >
Pro o re fe ro >reu> oo= re-e q ue o e rro urge oo u oorrê
ur=eou o>oee>rá roo>roeoe>rege?Éobee
q ue refer vegor fr que o e rro o foe egoá ve e >rege e
q ueobe rq uevéo>r>roe rro?Aoeroe rooofoee>rege=o
e rrovbu hoeeobe rq ueeuo uo o>re r> e >rege?
C oo = e ve er ero oo u rueo fue o >roeo e
eo-->rege= > o bo o>reee r e ruuro o >eeo o uo? Nee
oío=S e V (201@ø eree que quo o uo e rr e ro eu g= e rr
eou>erruefo=eooe rroore fe » ooeu>eeo?
Co> e e o oe e e vr o uo o>reee r o oo oo e ruurou o
> eeo=eofoo eu roí o=o véeoorrgr?Pr o=ée eq ue
o >rofeorreohe quee reorrgroe rro eerre ferobreeee »eugre
fe re:orrgrreu> e u orre o=ee»rquque rrefe » o obreo e rro=
eq uoque> erobreo e rro >eevo ve r oê ríe>ee
re fe » o=oq ue>rooveu>regeoeeegfv?
½ov= > or e que efr o e rro é reoheer u orge= eo
ee á ro q ue o >rofeor eo re for eq u e e rvr? E re e e-e
>rh e re> obe o o euo= u ve que o e rro >oe e r
e fee orrgo > or q ue o oee ? A oe e Mr E eb (1992ø e »>
> orâ >rhe re> obeo e re >rofeor euo=oo bé
e reuo=froque:
|~`}|~}| `}|~~|~^`}|w`|y`l | w|`y|~y|y}
|wy|~ `w}|x}` ~||wx`}|`~``l```|~}~`| `|`
acearoserr os e or ven r aa r ecedaC _r a a ~|w|} ``}~~l w`w|
w|`lx~|}|~~|~xy}|~~ |`~ x|y~ |y|~
{x||` ly||y}|~~Ol | |x}|`wy|~}`w|~x|
`}} `w |y| } <
A o que oe re o e rro= Sr Ar (2011ø ve r e >r o fo e q ue
-ebor o oee r u e rro o euo ê e e vouo - quo o eo e rro é
oeo o eee o uo >oe er >e re u ego >rege? S e
o for=oe rroor-e>r eo re > e rrooeuo=q ueoou
oe e ree
> e rebe r? N e e o= o uo eo r-e > e re u uo e fo o o e rro=
eoeeá roq ueo>rofeor e rfreoo
u»roeuo
A > er e >reou>o o o>reeo o e rro e á e o eo o er
u >roeo reee= ue e >ree oeu q ue o erro ou u rueo
e e e oe» o eor= ouo >re e gre e e vá ve o >roe o e
>rege?
3. ]jÕgÕp ÌÖ ÄgógiÊÕÌÕÌÇÇÕ
Pr é o o rbuo á eoo e oo >r e ru >reee
vego= ve rf-e que o ogo > eggo > obu borgefe re e obreo
e rroeo e » oeor?
Coo foogo= q ueo ero e re >re eo r-e b e >ree e
oogo> eggo=orb uo>rue horgeoo e rro?A rvée roq ueo
ogo >=ouo>reeohee roouro=oro>ooevferee
o eu e vorá-o e re> eá-o? A = ev-e eeo e u>= bo e
e » uo e re o o o e e rrr= evo o euo o reer o e rro e e »> or
vreee
u
fue e ere? Por oeq uê= eevove u or
of e
=
o ro-e eo bo= o que e re fee > ovee
>rege?
Ao íve e>eíf o=Mr E eb (1992ø eree que o ogo o oeo e
e roee rroou-e=ougràrefe » o=oeevoveooêríe
o efo= >rho rvé e ro e re >re? N e e âbo= ree o q ue o e rro
> oee ruov e>rer>ooevfereeoueoorá ro =uveque
e oeb >e o uo eo r que e e é oo e >e >og
u> e roreeque=oo=é >eo ruroeu oheeo >rrreïeq ue
ebe ee o o >re? Dee oo= o euo é ofroo o o >r>ro erro e
euoreohee r=refereeoruroerroegregru>o?Ae-equeq uo
eor for ro e oeo> or >r eo>rofeor be rur eráo uo >r
ervr=oorveu r>rfue?
Préo=ge ooe rro=quo ree>re rooogo> eggo=
re ueíveee voeovoe uoe=>oo oe» ofore o
bee que re> ee e vore e o uo= be oo u erég e
reouo=q ue re ouooveoouvá?
Poe -e frr que >reee vego é u euo u eá o ego
u re fe»ïe? Pe o o rá ro= vo que bre ov > e r>ev e reo o ogo
> eggoeoe rro=oorgeou r vegïe?
Poré= o u-e - ee á - q ue o ogo eá e ro e o uur e
o>h o S e r Huo ee u e= eo u oe o fâ
³® ±¡ ®°§® ¤ ¡ ë©¥¡ ¡¥£¢±¡ ¸ õ¡ ¢ ³® ¨ ¦ îæåîý ³¤³¢£ ©` ª ÷¨ ± ® £®¡
> orâ ev >r>r géee uur= o ruo er e gr=e
¤ ¡ ¥ ¤±©¯ ¸ åö ý? Ebor o ogo oo ve o S er Huo eh >or
fe >ro>ro e o eevoveo e for uur = o ob evo o ogo e
o e » oeoré>rooooeevoveoe grr?
D u >ree oo v o S e r Huo= é uâe re>o
> ovquoqueooeo rb u>roeueevoveo egr?C
o>reee--e= = > orâ e e rr o ogo o quoo eor= o o o rbuo que
e e > oe vr=o o íve ogvo=oo bé oíve > e o=o eor?
O ogo r bee fío o íve geo o e rro e e u= > o -q uo
uo e for o ruv e gfv - > e re vr o rá e r e gvo q ue
freq uee e eé rb uío o o ee rrr? C oequeeee=oe rro > e rv o oo
u oorrê ur e ee o >roeo e >rege= >ro> oroo u
hoeeober eefoqueeuoeuooeeoe>ree reoheer
é? O uo o u >our ofe= eb= eo rí e vre
>reïe q ue eo o o o e errr= be ro-o e oo o ráe r e gvo q ue
o>h o e rro? Por
u
ve= > e re o eevove o e o>eê oo
uoe euoof?Do o o rbuo q ue e e vê or-e e e rbur
u ov ooo o o e e rrr= ero o e rro oo u rue o e e o
>roeoe>rege?
A rvé> equre-eo> orbe vá ro uoreereferê-
o>rov--e > orâ oogo >eggooq uoo eor=oee eoqueoe re
XK ÃÙ\¼U ]YY
Z W\]T]U]LYKTWÃW ^ Q¼Y ^ K
E e >íuo e-e
à
e »>o e ooog o= be oo
à
>reeoo rueoereoheouoeooo oofor ro =
oohee rforoovegofoou?
Ae e r o >íuo= > or re ebrr q ue o >robe e oro o qu e
eevovevego>roureure rre oereoogo> eggoege o
o e rro= eo o e ruur q u ro > e rgu e >r: ¹u o o rb u o o ogo
> eggo >r o eevoveo e gr rk De q ue for o uo o o
e rro ur e o ogo > eggo e ure ve fork ¹u ue o
>rofeor fe o e rro ur e o ogo >eggo e ur e ve fork ¹u
> orâevorroe rrooeeeok
S e guo o vegore RÎo ¹uvÎ e u C>ehou (1998ø= >ergu
e>r eve foreereeeo que > e r re>oe rà uo >robe=e vo
obrru > o e á eeo v o=
f eo e fr o ob evo
q uee
>ro>ïe? C oo =
> e rgu e bor o ob ev e
u
e r>reïe ove rge=
>r q ue og re> oe r efee à uo >robe? O eo vegore
eo q ue u bo >e rgu e >r o e ve >rourr eer o
feeo á euo= eo>reeê-o=> o o eu ob evo é o oheeo e
oeoro?
1. ÃÕÈ i ÊiÕ Äm Ì tÕp ÇÄgm áti ÊÕÉÃÌ Èq u iÈÄq u ÄÅi tÄti ÆÄ
Pruovegore=oee e>r R obe rBogeSrBÑe (1994ø=
> equ oe u >roeo eo e vego que reorre éoo eífo
>r re> oer ee ro >robe= f e ge rr ovo bere e /ou ofror
oheeo=eou>roeoreeeboe> e ree ?
A > equ e ve e r >e= e » eu e reg e oro o or
á e o o reoho? De e oo= >r o reo e u > equ or-e
e e egurr o u> ore eoogo eq uo à u reo? Pr Néro
A foo (200Øø= o e ro *%w{| ©¨¤ ©©³¡ ²¨¡¤©ä¡ÛÜ´ $" ©¨¤ ©©³¡ ² ±£¥
© ± ®Á±©³´µ ©¤ ¥- ¡ ¡ ¢¡ë¡ ²® ±¥¢¨©¡ ´ ¡ ³¡ ® ·£ ±£ ¥¡ ³¤÷£¤± ¥
éooerueoeq uo>reervego?
¹uo àborge o >robe= eoooge > eq u >oe e rq uvou
q uv? A borge q uv > reuro e é eí que ve
q ufro o reoho?N o eevoveo e u> equ e e r
foru--e h> ee e f-e reo ere vrá v e= >r grr >reo o
re uo= e vo orïe o >roeo e áe e er>reo? A >e qu
q uv fere borge quv e e que o reorre rueo
eío >r r o >robe= o eo >rore e qufr ree e
euo?Deeoo=ooreoho> eququvo e rvo =re roo
feeo >oreore e (Afoo= 200Øø? I> or refe rr q ue o >equ
q uv oo > eq u q uv o o eq ue = > o u e vego
> oe er uee e eq ur e vár fïe = ee q ue obee o
req uo>r>roe>rg?
A >reee vego e >or be eooog q uv= v o e r oo
>ro> o e »>oro e o>reeo ree e euo= o que u
q ufo?Ee >rg eoogo v ereve r o >oreor > e o = o e
ove r = eo o vegor eíve à >eq ue foro= q ueoo o
ree o que e e>r? A >r e ru o é oo e >equ q uvo e
ob e rvo o >r>e e o oheeo u >er> ev obre o uo? O
> equorCroMorer(1994øreforeefroque:
``w`|y{x`l` `|||y|`l xy``xw|}}` |w|~ `w|y
w |||w`{x||~ 6`~~ `w` `~yw~{x`` ~\`y|ww` y||
|y {x| ~ yw~ {x`l` ~ }x`y || xy` ~ «} w| »
| w` `~ |~`w|~ xy` l |l w`w| | xy |ly| {x| ~|
| `yx }w||~xw~ }}
Coo = vegore q ue > eq u o oí o ee >rg >ror
o>reeo o o>oreo o >r>e e euo= o re e vâ
à
for
eo à u v o e e re >r o eevove o > equ? O
vegoreR obe rBogeSrBÑe(1994øereeq ue:
os nvesador esa avos es Eocon naeneaes onaross0e osde
|~ ` y | w| }||| `{xl {x| |l |~ |}|y|`y yw
y|l |~|}|`y` ~~x`~|}|`~|ywy|l |~}}~|~ xx`y
yxw~ `l|y{x||y }[
É ee oo que e ooog q uv é geree eg > or ur=
v o o vegor >r e r ee oheeor o o oe uree o
oe eourgeeoeoue ogeoe> oee?Eefo>q ueo
> equor ee e > o= f ob e rvo= e uío e vor e e= eo
fueq ueu>eer>revo > e roooooeevoveo
o oe eo?O vegore q uvo rge-e o o e euo gue e
> or e fee re q ue= >r u eur feg o oeeo = é ee
ohee r o oe» o= oero que o o> oreo huo é gfvee
fueo> e ooe» oeq ueeorree e rofeeo?
N oqueoereo >rgq uvo=N éro A foo (200Øøeree q ue
o vegore q uvo e re-e > e o >roeo o que >eee > e o
re uo f=o q uegf q uehe > oroheer
orgeeeero
eooooooorre=oque>ro>reeoeure uof?
Ou r r e rí vego q uv efe áe e o oo
uv= u ve q ue o vegor - à e que gru> o o reoho - v
o ruo b rïe obeoeu eque oe>u?Avego oe > ore r
b re>á ee er>reoeoéqueereo>rue reeo
e gfo ve o reo? A= o vegor ob é re> o e rer
o uïe e> o obe rvo re= reoh e o e= obreuo= > uo e
á e e b=o q ue reïe e re feeo fe eergr ovo >re u>oo?
Se-e que
>reee vego e á eq ur o >râe ro o >rg
q uvo= re> eo >rure u>r? C oo = v ohee r
>rofueeoue oe euo=ore eoeu o>oreoe>eeo?Pr
o= fo fue er evov o > o e o o >r> e e foer
u
Por o=>or eorq ue= eoo >ro>o vego e »>orre
e re ve r feeo= oe re o r ouí >or oe uo (urø e o o
>rofeore ufe e >r reoher o o eeá ro >r r re> o o >robe
evo e=> oru ve=àq ueïe que e e ee rgr?N ee eo=o >rofe orA bero
S ou (2009ø e »> q ue= q uo u euo e oo >ro> o e »>orr e ere ve r
feeo= eo or > oe rá e r reu? A= o euo e ure
q uv - oo éo o >reee vego - > eq ue or o ufe e
>rreohe rforo>ree?
2. Z~tÕÖ ÕÈÖ ÌÇÌ ÊÕÅ Ë ÄÖ ÌÖ ÄÖÕÈu ti Å i zÄÖÕÈ
A uo-e vego oo q uv= o > o erv= eeoe oo
rueoe reoheo: á e oue=oá ro e >o e ere v
e »>or r?O > e> eo re fe ro éoo> oroe rrq ueo o equo>ro
eevoveoeoreoo>reeeeuo=v oq ueve o> orueeobervr
e e rgrree eoo e rveee = e> efeeouoe >rofe ore?
U ve q ue vegïe e r q uvo e ubeve o
vegor >rour o oheeo= orou-e ee á ro u ve rfo o
éoo e reoh e o uo? O vegore Mhe e e r-Hébe r= !ér
¿£±©¤ G¡° © ¢ GÏ ±± îææüý ¥ ¤¥ ® ±¡ ©¥ ©¡µ ¡©®¡ ¤ ¥ ·£ ª¨¡ ¤ ¥ ¤ ú® ¥
vegïe q uv reorre ver é e reoh e o q ue e
o> ® ¤±¡®¸Ýý¤ ®¡ ¢® ¤± ³® ©±¥ ±©¡¤¨£¢¡ ¥¡¥ µ ®¡±©³£¢¡¤ ·£ ¥©ä
©±ì©¤ ©õ £³ ¤Û¡·£ ©¤·£ ©©¥±ê®¯¸åþüý¸
2.1.K áÅiÈÌÖ ÕÊu mÌ tÄÅÃÌ Èqu iÈÄÄÇq u iÆÈti ÊÄ
E >rero ugr= reorr
à
é e reoh e o e f > or
uí
Pr e
Eugé o>e (2011ø oo á e oue ou >eq u rquví = q ue oe
eevove vego= >roure eur vá ro uore e re fe rê que e ebrur
obre o ogo > eggo e /ou obre que o o e rro? Preee= reorr foro
e »e e e vero oueo= oee e vegïe o eo âbo= o o
>ro> o ee er ereeo ob e vo o euo eobero re e ve >r
re> oe ràq ueïee v?
A é e rgr horoe= > equ re u»ou-e o rur u fo
ouor>roeevove o vego e=>oruve=e froor>reo
queïequebooe »>orr?
N e uí Pr e Eugé o>e (2011ø= á e oue ou >e qu
rq uví r- ¥ £®¡ ª±§ ³¤©³¡ ¥ ³¢¶ ¡ ¥ ©¤®¡ÛÜ ¤ ³ Á©¡ ® ·£¡¢·£
©¤ë ±©¨¡Ûܯµ¡©®¥ ³® ¤ ¥ ¡¨§ ¤ ¥ ¤ñ® ¤ ® ±£¥¸åæðý¸
2.2.Ti á ÇiÕÈÖÌÊÄm p Õ
O reuro o á ro e >o fo ou ro o éoo uo >r reoh e
o= > e ro obervr e re gr oeo >eree >r o eevove o
vego?½oooore fe rê> e r> eveN é roAfoo(200Øø:
w6 w| `y} ~x xy x } w|| ~ `x` ly|| x l `w `
~|` |~ xx`w` _~~| xy |l` {x w ` w` ` w`w| w
|~ `w|`l y||yxy` 6||l ||}~}|{x||~}|``
|{x`w`y|| |Bwxw`|~ ` `w`|~ `}=<
O á ro e > o é= > or o= u rueo refe»vo e e á e= o q u o
ob e rvor re g - ge ree o >r>ro oe o e o > o eob e rvo - o q ue vê=
ouvee e »> e re=be oo u re fe»ïe? ½oo Abe r o S ou (2009ø re fere=o
¥©Á© ¥ ³¡ ® Ü ª£ ¡¥ o e rrvo= ro-e e eee e
re ro> ev e r e que e reg >r>r e »>erê vve ou e re
¡ ³¤± ³©® ¤± ³®±¡® ¤±° ë¡¥¯¸îöæý¸¾± ¨ ©±¥ ±©¤ ¡ ®-e> oro
eevoveoevoeh>eee »>vo e rreoho=e ruuroo
rbhoe r>revoq ueo>heereeoquooobe rvo?
e fego= e e que foro reoh o e eo r oo >e
o>ïe e >o o e v o ue o=> e ro ever>e ofe e re veo
> orou roeo? E > e r>ev é e fe >or Juh Be (1997ø= q ue ree queo
á ro e >o >oe e r fáve o q ue ge ree e>e=eo >rure e
ú± © ¡¡ ³¤³¢£ © ©¤ ¥©ëí¥£ ® ±£¥µ ¥ ¡ ³±µ ª ³®±¡® ¥¡ ®¡ ³®
fr o>orr- ¯ ¸ åòåý¸ P ß ® ¢µ ¡ ¤± 멱¡ ¤ ³ ® ©¤rïe
re eve = >e eo r for oo o ueo evovo >reee
eero feeo= > oeo o or o o q ue reee o ee >rá?É
ee oo q ue obervo é u for e reohe r o b e e fe= >o
foroobo eeo roo> e o>ïee>ooe vo ue o?
Oá roe> o re go ver>orbeobe rvo re=ou e =>roeà
reoh e o e e rgr o ueo evovo = >e o >e o eo e
ob e rvo? Coo RÎo ¹uvÎ e u C>ehou (1998ø fr= ob e rvïe
³¡±¡ ® ª ³®±¡ ® ¤± ¤ ®® ¤± ® ·£ ¢ ¥£ ä ® ® © ® ® µ ® ¡
® ¥©¡ÛÜ¥ £®¥³£® ¤±£¥ £®± ± ®£¤¶¯¸åÞö ý¸
N e e âb o= >or e ree r q ue e »e o > o e obervo re:
ob e rvo eruur e ob e rvo o e ruur? A é u >ree e
vego fo obervo o e ruur? Pr N éro A foo (200Øø= ee > o e
ob e rvo éu±©¢©ä¡¥ ª·£¡¤¥©¤ë ±©¨¡¥·£ ¥ ³ ë ³® ¤ ¥ ®¥³®¡
¡ë©ë ®µ±¡°¡ ¢¶¡® ¢¡³©¤ ¡ ®¤£®¥ ± ®©¤ ¡¥ ³¤± ß±³©¡ ¢¯µ©® ¢©³¡ ¤ ¥ ·£
©¤ ©¡ ¤ ¡³¤± ³©® ¤± ° ë ª ñ© ³¤± ß±µ ¡¥õ ¥¡ ¢¡Ûõ ¤± ¡
¡µ®¥³® ¡ ¨ ®¡ ë ¤±·£ ³ ®¯¸Þîý¸
Dur e ob e rvïe re >roure regr > oreoree ue=
reo e o>oreo o e rveee? Eq uo rege o oeo q ue oere
> e reee equeoeuooe>erebeequeev re gr uo=>r
q ue
u
reïe foe e> oâe? S e>re q ue ve o>orue= re g e
uoobe rvequo
eeorr?¹uoofo>o íve =o> e> orregá
2.3.W tÇÌÆiÈtÄÈÌ x p ÅÕÇÄtóÇi ÄÈ
O e rero e o éoo e reoh e o uo >r reo
vego fo e rev e »>orr= u >r reohe r o e rvo
¢©¤¨£ ¡ ¨ ® ¥ ñ© £÷ ©±µ ª ®©±©¤ ¥ ¡ ©¤ë ±©¨¡¥ ¥ ¤ë¢ë ©¤±£©±©ë¡ ® ¤± £®¡
©¥ ©¡ ° ¡ ®¡ ¤ ©¡ ³® £÷ ©± ©¤± ±¡ ® ¡ ± ¥ ®£¤¥¯ ¿¨¥¡ ¤ ¿ ©¢ ¤ µ
1994=>?1@4ø?
S e guo RÎo ¹uvÎ e u C> ehou (1998ø= e re v e »>or r
e rve >r eorr > e re fe » o= e e h>ee e rbho=e o >r ve rfr
h> ee >reebe e Pro > e r>ev o uo uore = o>rov-e que
e re v e »>orr o ê oo fuo ofrr h> ee ou reohe r o
e> eífo= e evr o vegor or oê eïe e u o
>robe=re veo> eoequeo>eq uoroe r> eoe>oeee
Coo = e re v for re o ío vego= > e ro
evere e ro feeo obre oeïe queo uo e >rofe ore re ve
erobreo ogo > eggo e ure o o o o e e rrr=o que u»ou oruo
>robeáev ego?
N o q ue re>e à >eeo e re v= e-e q ue for >
uoe >rofeore > e r eee àuo oe e ve ugro e á go urrur -C oégo
ª« ¬ ¡¥©®¯¸ ¬ ±±¡¢ ¡ ® ¡ ¢©ä¡¥¡ ¥ ä¡ © ¤± 멱¡`©± ¥ ±©¤ ¡¥¡ ¡ uo
o o qu ree o e á go e ou r oo e >rofe ore o 1ºC o o Eo
Báo> e r eeeàeuo?
Nu >rer fe >oe re >r e rev oee o >rofe ore = q ue > e
o q ue ee> eh >oe ofe ree r ovo ohee o e >er> ev = o rbuo
>r o eevoveo vego? Sueee= o q ue reohee e v
e vouo o uoe=>or o=
o>o que ê e rforoo oe r queo
euo>ree éee>ro eeror oeuo?Ouro oovo que e vou à
>eeo re fe r e re v fo o fo e o >rofe ore ere o >r>
>boq ue vegoborgrhoroee=oeq ue eee=e br
>rq ueïeobrequreoeuo?
½ov=ooeerorvegooe requee ru-veee r
uo é que >oe r ee oío= >o é que e e re fe r
> egog?Poroequê=égueeq ue ráreebero bee fíoe>rooqu
eeevove vego=eo rvé o euo q ue ve rfoo oo oo o
>roeoeeoe vee roreo?
ø E re vreo>rofeore
A e re v > o >rofeore fe re ere v e o uo = o
e eroegugeeo eo=oo béforoo fo>? Ae re v
e o >rofe ore fo re> o > or e ro e re> e o oe o ere v
e ruur? C oo = o ere vo re> oe u ouo e q ue ïe o e
e> eífo e e gue o guo >re vee e boro >eo e re vor? O > e > or reorre r
ee gée ro e e rev >or oe rr q ue o >rofeore fr >re>oo
re> oe rà queïeo e>oee=be re eere=equo ere v
grv >oe r o rr gu bo e= oeq ueee e= fer o re uo =
ooe»>rvároee?
Aere véo>o >orove que ïeq uefororuíefor ru=o
q ue gf que vá r > e rgu e o>ee= f e oe gur uer
uee re> o? A queïe ver > or be o ob e vo vego=
ob e rvïereefueoerou?
Co eo e rev >re ee-e vergur >orâ q ue o >rofeore
rbue o ogo > eggo=be oo o queeee >ore rro e for oo o ge re=
o e ve for oo e ve eo for? P rour-e gue e
verfr o oo oo o ogo >eggo >oe fuer
for oo o uo
ooerro=oé=reoe »e eereoogo>eggoegeooe rro?
De refe rr q ue o o e e re g e rev for o o ob evo
vego e=> or
u
ve=ereoo >ro> o ere v=e »>o
uoq ue
e rá
à
foro ob e re foro
ofee e oo e? ½
oo Mr Ro e Mree Aro(200Øøve r e=e e oeo ée e>r que o
bø E re vreouo
J áe reveà r fogrv=eáuo=eoogrrore g o
rgoroo e >oreoro e o e re v?S e guo í Má»o-E e ve (2008ø= ee
¨§¤ ¥ ¤± 멱¡ § ¤³©¡¥¡ ³® ª©¤ ±£® ¤± ® ±¥¢ñ¨©³ ® ¡© ¡¥ ·£ ¡¥ ¡¡
r e »>reo à vo r= u req uo ee >r q ue e e ore >r>e
¡ ±©ë¡¤ ¡ ý³¤±£ÛÜ¥³¤¶ ³©® ¤±³© ¤±í©³° ©ñ©¡ ¯¸åææý¸
E reofe re egée roee re v=o>e>orreorre ràe re veeruur=
q u obeee u foro e réo e re e rev e ruur (o e revo
re> oeuou oequeïe>ré-ebe e -erev >o>rofe oreøe
e re v o e ruur (ero ve rbeevove-e e oroe eou queïe
oreor o uro= e > e rgu e>eíf e re> o ofø? A =
e re v >ree o oe o gob e re v o e ruur= o e o
e> eífo= u ve q ue fo ou eo >or be u guo? ½ov= q ue ïe o
e gur u ore ríg= o que gf q ue o eeror e rev fo > á ve
uo=eoroore> oq ueforeoob?
Aere véo>o>oreequeïeere> obe r=qu v rvoo
uo= voro u e e >oo e v= f e ohee ro u o>ïe
re veeo>robeevo?
Dur eere v o e> oureobe rvor>r> e=e»o r
o àvoe>o íve=eor ovree »>reo rvéeueuo e=
bév?Sueee=ev eoá »orr oeu > ooevobre
eerouo=eo>ruruoforooooq ueq ueïe?
N o q ue oe re
à
e rev o r = Ebeh !rue e De Y h (200@ø
³¢¡ ³ ®·£ ¡³©¡ ¤Û¡ª¡° ®®¡©¥·£ ¢¡ñ©¡¡ ° ®·£ ¡ ° ®¸S ¨£ ¡® ¤±
be er quo q ue be o que o vegor?O >ro> o ere v é
¡ä ¡ ³©¡ ¤Û¡ ¡ ¢¡ ¥ ·£ ¡° ®¯ ¸ åðÞý¸ « ® ® ¡ £± ¡ ³ ³e que
¨ ¡¢® ¤± ¡
¤± 멱¡ Ü
£® ³ ©¤¥© ±
±©±©ëµ
¥¡¥ ·£ ª¡ ®¡© ¡± ¥
q ue r be= be-o >ee? O oheeo o eá rq uvo
be re forere>o=àe> e r>ergu¡ ©±¡¡¡ ¢©° ±¡¯ ¸
141-1 42ø?
u=> oroe rruo o >ro>ro >roe gurobe r re> oo
uê> o íve?
A > reo ere vfoeeároouvro fheroáuovervee =
eoo r reve re fore r e rev re?P roure q ue r rïe
ere v>rou> oree rofoeo fe> oíve =oq ue>uo
e re vveeq u oeeá ro(RoeAro=200Øø?
Uveq uee re vfogrv=>re veeàu>o e bore(> ore roø
u >eo e uoro re vo à >eeo e= eo o > e /ou
erre go e euo r evov = gro o eu oo e
ofeeevguroorá e rvouá rou>r>o?C ooeoe
vgurr queïe e é for gue e e re v obre ure
vego?
3.ÕÃÇÕÊÌ ÈÈÕÖ ÌÄáÅiÈÌÌi tÌÇp ÇÌtÄçã ÕÖ ÌÖ ÄÖÕÈ
S e guo Robe r Bog e Sr BÑe (1994ø= áe e o é u >roe o e
orgo eá o o reoho= vo u e r>reo= f e obe r
oheeo e >oeroree rr ou ro o que for euo? A >orâ
á e e e r>reo e o ree > obe e rerro o e r reoho
oufe e>rre> oe ràq ueïee v?
Pr q ue e ore > oíve é e »go o vegor orgo e vo o
oreoho=fo oeo roe>rïee>eo re e v e e re ro?
Pr o= é ee á r egoro o o= eo oo ob e vo re >reeo
>fo obruo?C oo=oofororgo>e oéooereoh
uo (áro e > o e ere v e »>orrø e > oeroree=e ro eu
oé oo=urgr u e gor:
>rerre fe ree o ogo >eggo e
e gu
uvoerro?Ab
e gor for eo>oeueegfo=oue =
e u for boro >e o gfvo re fe re e
à
e gor e q ueo=
I? Aáee e r>reooároe>o
1? Oogo> eggoeoeevoveo r
1?1? Creeeuoo
ø Oogooorueo>roooruorreguoÂ
bø!eoo>r>roe rro?
1?2? A >regee re>re
ø Aueooequee e rïeÂ
bøA>regeee>rveoee ?
2? Oe rro
2?1?Oerroe>regefor
øIboouoÂ
bøAueooof o?
2?2?Oe rroeoogo> eggo
øMeorreeoeerrr Â
bøAuue reuoovu r>roe rro?
II?Aá eee r>reoe rev
1? Oogo> eggooo rueoe>rege
1?1?Vge
ø Morevovê> or>r eouoÂ
bø
Morfeee »> orvÂ
øEuororoío?
1?2?Devge
ø
D> oboeuoe> oevoÂ
bø
Cráer>ouofor?
2? Voobreoe rro
bø Doe rroàboÂ
ø Oerroeoueoo rbhoero?
2?2? N>er> evo>rofeor
ø Voegvobreoe rroÂ
bø OerroeveforÂ