Türkiye'nin Doğu Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Artvin, sosyal bilimler açısından önemli bir sınır kentidir. Artvin Araştırmaları serisinin üçüncü kitabı olan bu kitap, önceki çalışmaları tamamlarken aynı zamanda Artvin üzerine yeni ve farklı çalışmalara da yer vermektedir. Bu kitabın en önemli özelliği okur ve araştırmacılara Artvin hakkında fikir vermesi ve Artvin üzerine yapılan bilimsel ve akademik çalışmalara temel bir kaynak oluşturmaya çalışmasıdır.
Artvin'in söz konusu ayrıcalıklı özellikleri Artvin üzerine bilimsel ve akademik çalışmalar yapılmasını gerektirmektedir. Daha önce "Artvin Tarihi Araştırmaları 1" ve "Artvin Araştırmaları 2" isimleriyle yayımlanan kitapların devamı olan "Artvin Araştırmaları 3" adlı kitapta Artvin ile ilgili çeşitli konular ele alınıyor.
BÖLÜM
Mehmet Ali Paşa'nın Mora'ya müdahalesinden ve Yunan isyancılarını korkutmasından rahatsız olan Rusya, 1826'da Osmanlı Devleti'ne 1812 Bükreş Antlaşması'nın uygulanmasını talep eden ve Osmanlı Devleti'ni savaşla tehdit eden bir ültimatom verdi. İngiltere ve Fransa'nın desteğine güvenen İran, Azerbaycan hanlıklarını ele geçirmek istedi ve 1826'da Rusya'ya savaş ilan etti. Aslında İngiliz ve Fransızlar, savaşın Kırım'da kalmasını istedikleri için buna pek sıcak bakmıyorlardı.72 Ancak, İngiliz ve Fransızlar Osmanlı'nın isteğini kabul etti ve Ahmet Muhtar Paşa komutasında 40.000 kişilik bir ordu Batum'a konuşlandırıldı.
Komarov'un planına göre Batum'daki Derviş Paşa'ya iki yönden saldırılacaktı: General Denibekov'un Özurgeti'sinden ve Artvin'den. "Yüzyılın ilk yarısında Rusların Kafkasya'daki işgal politikası", Gazi Akademik Bakış dergisi, 4/7, Ankara, s.105-114.
BÖLÜM
Birinci Dünya Savaşı sırasında doğu vilayetleri Rusya tarafından işgal edilmiş olsa da, 1917 yılında Rusya'da gerçekleşen Bolşevik İhtilali ve 3 Mart 1918'de imzalanan Brest-Litovsk Antlaşması ile Osmanlı Devleti, işgal ettiği bölgeleri geri alma olanağına kavuşmuştur. “Kurtuluştan Mondros Mütarekesine Elviye-i Selâse'de Karşılaşılan Sorunlar”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, Bahar 2011, S. Batum Gürcistan'a, Nahçıvan ise Azerbaycan'a bırakıldı. Moskova'nın 43 yazısı 13 Ekim 1921'de Kars Antlaşması imzalandı.
Satlil'de 198 hanede 565 gayrimüslim yaşamaktadır.52 Bu defterde gayrimüslimler yazılırken Katolik milleti ve Ermeni milleti olarak kaydedilmiştir. Selçuk Ural, “Kurtuluştan Mondros Mütarekesine Elviye-i Selâse'de Karşılaşılan Sorunlar”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, Bahar 2011.
BÖLÜM
Kırım, Mora ve Mısır'da yaşanan gelişmeler sonucunda Osmanlı Devleti dışarıdan askeri, mali ve diplomatik destek almak zorunda kaldı. 202; Kent Schull, “Mahkum Sayısı: Jön Türklerin Cezaevi İstatistiklerini Sistematik Olarak Toplama Çabaları ve Cezaevi Reformuna Etkileri,” Osmanlı İmparatorluğu'nda Suç ve Ceza, 18-20. 30 Muharrem Uslu, Erzincan'da Suç, Ceza ve Cezaevi (19. yüzyıl başı), Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, 2010, s.58.
40 Fatmagül Demirel, "Osmanlı Adliye Teşkilatında Karşılaşılan Sorunların Cezaevlerine Yansıması", Osmanlı'da Kamu Düzeni, Suç ve Ceza, 18-20. 49 Saadet Tekin, “Osmanlı İmparatorluğu'nda Kadın ve Kadın Hapishaneleri”, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Tarih Bölümü, Tarih Araştırmaları Dergisi, C. Demirel, Fatmagül, “Osmanlı Adliyesinde Karşılaşılan Sorunların Yansıması” . Cezaevlerinde Örgütlenme”, Osmanlı’da Kamu Düzeni, Suç ve Ceza 18-20.
"Osmanlı İmparatorluğu'nda Kadın ve Kadın Hapishaneleri", Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Tarih Bölümü, Tarih Araştırmaları Dergisi, C. USLU, Muharrem, Erzincan'da Suç, Suçlular ve Cezaevleri (Erken 19. Yüzyıl), Erzincan Üniversite Sosyal Bilimler.Fen Bilimleri Enstitüsü Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, 2010. Rusya'nın 2 Kasım 1914'te Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etmesinden sonra Osmanlı Devleti de 12 Kasım'da İngiltere ve Fransa'ya savaş ilan etti.
Öte yandan 28 Ocak 1920'de İstanbul'da toplanan Son Osmanlı Mebusan Meclisi, gerekirse Kars, Ardahan ve Batum sancakları için referanduma gidilmesine karar vermiş ve Elviye-yi Selase'nin haklarının korunacağı vurgulanmıştı. korunmalı ve gözetilmelidir. 2223 Nisan 1920'de Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılışından sonra Ankara'da açılan Meclis'e katılan Batum Sancağı'ndan beş mebus seçildi. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı ve kahraman ordularımızın Başkomutanı Gazi Mustafa Kemal Paşa Hazretlerine Ankara'da / 30 Ağustos 1922.
BÖLÜM
8 Aralık 1917'de Erzincan'da imzalanan bu mütareke sonucunda Rus birlikleri Doğu Anadolu'dan çekildi. 6 Fevzi Çakmak, Doğu İllerimizde, Kafkaslarda ve İran'da Büyük Savaşta Doğu Cephesi Hareketleri (1935'te Akademi'de düzenlenen konferanslar), Genelkurmay Matbaası, Ankara, 1936, s. Ankara'ya büyükelçi olarak atanan Gürcü Medivani 8 Şubat 1921'de ertesi gün Türkiye-Gürcistan Dostluk Antlaşması imzalandı.
Daha sonraki süreçte 924319 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6668 sayılı Kanunla Çoruh İlinin adı Artvin olarak değiştirildi. Çoruh İli kurulmadan önce Artvin Valisi Ömer Bedrettin Uşaklı, Artvin Valisi Ahmet Ekrem Üngör idi. Rize. 33 Elif Yormaz, Rize Gazetesine Göre Rize'de Sosyo-Ekonomik ve Kültürel Yaşam, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Trabzon 2016, s.57.
Aynı yıl Dr. Edirne Sağlık ve Sosyal Yardım Müdürlüğü'ne aynı maaşla atandı. 60 Haluk Selvi-Bülent Cırık, Kurtuluş Savaşı Sırasında Anadolu'dan TBMM'ye Telgraflar, Türkiye Büyük Millet Meclisi Kültür Sanat ve Yayım Kurulu Yayınları No: 162, Türkiye Büyük Millet Meclisi Matbaası, Ankara, 2020 , P. 0,84. Artvin'in Rize'ye bağlanması, Artvin'de devletin her kademesinin Rize'deki mülki idare tarafından yönetilmesi anlamına geliyordu.
Doğu İllerimizde, Kafkaslarda ve İran'da Büyük Savaşta Doğu Cephesi Hareketleri (1935'te Akademi'de düzenlenen konferanslar), Genelkurmay Matbaası, Ankara. Kurtuluş Savaşı Sırasında Anadolu'dan Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne Telgraflar, Türkiye Büyük Millet Meclisi Kültür, Sanat ve Yayım Kurulu Yayınları No: 162, Türkiye Büyük Millet Meclisi Matbaası, Ankara. Rize gazetesinin haberine göre Rize'de sosyo-ekonomik ve kültürel yaşam, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Trabzon.
Mazhar Müfit KANSU (Ahmet Mazhar KANSU) Bazı kaynaklarda Ahmet Mazhar Kansu olarak da anılan Mazhar Müfit Kansu, 1914 yılında Edirne'de doğdu. Gümülcine valisi olduktan sonra 1910'da Lazistan'a (Rize), ardından 1911'de Mersin'e taşındı. 1914'te İzmit'e gitti. Aynı zamanda Balıkesir'de valilik yaptı (Sezgin.
BÖLÜM
1940 yılından bu yana Ahmet Caferoğlu, Zeynep Korkmaz, Tuncer Gülensoy, Saadettin Buluç, Ahmet Bican Ercilasun, Efrasiyab Gemalmaz, Selahattin Olcay, Mecdut Mansuroğlu, Ahmet Buran, Leylâ Karahan başta olmak üzere pek çok Türk bilim adamı Türkiye hakkında önemli çalışma ve araştırmalarda bulunmuştur. Lehçeler Bir anket yaptılar. Ayrıca birçok üniversitede çeşitli il, ilçe ve köy lehçeleri kullanılmaktadır; Lisans, yüksek lisans ve doktora düzeyinde araştırılmış, çalışılmış ve çalışılmaya devam edilmektedir. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Gazimağusa: Doğu Akdeniz Üniversitesi Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü.
Uluslararası Dil Akademisi Dergisi, Cilt 4/2 Yaz, s. Artvin İli Şavşat İlçesinde Kullanılan Hayvan İsimleri Üzerine Bir Deneme. Artvin Bölge Sözlüğünden Örnekler: Türk Türkçesine Etimolojik Katkılar. 2017) "Açı Yöresi Türk-i Lehçesinden Derleme Sözlüğe Katkılar". Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 5. Anadolu ağızlarında doğu kökenli kelimelere ilişkin ses bilimi görüşleri -Ünsüzler-", Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Türkoloji Dergisi, 20, 2, s. Kasım 1993) Ardanuç/ARTVİN/ Yöresindeki Hayvan İsimleri.
"Artvin İli Sarıbudak Köyü Ağzındaki Kişi Adları ve Ses Değişimleri." Diyalektolog-Lehçe Araştırma Dergisi 7, s. "Doğu Grubu Lehçelerinde Sesli Harmoninin Bozulması", Türkiye Türkçesi Lehçeleri Araştırma Çalıştayı Bildirileri, Ankara: TDK Yayını. Artvin İli ve Çevresine İlişkin Literatür Taraması." Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Artvin Sempozyumu 18-20 Ekim, Artvin, s.
"Artvin ilinden Türkçe günlük konuşma dili derlemesinde yer alan kelimelerin tespiti." Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Artvin Sempozyumu 18-20. Ekim, Artvin. Türk lehçeleri arasında önemli bir yeri ve önemi olmasına rağmen Artvin ağzının yeterince çalışıldığı söylenemez. Bu çalışmaların çoğunun lisans ve lisansüstü düzeyde olduğu ve bölge ağzını bir bütün olarak ele almadığı açıktır.
BÖLÜM
Türkmencede bazı alıntı sözcüklerin son hecelerindeki e'ler sese dönüşerek ünlü kalınlaşmasına neden olur: Fr.âteş>Trkm.aataş (ateş), Fr.bahâne>Trkm. Türkmencede yabancı kökenli bazı kelimelerde i sesinin yerine ı sesi getirilerek ünlü kalınlaşması sağlanmıştır: Ar.âdil>Tkm.adil (adil); Ar. Türkmencede yabancı kökenli bazı kelimelerdeki i'ler kalınlaştırılarak genişletilerek Fr.cihân>Türkm şeklinde genişletilir.
Türkçe kökenli bazı kelimelerin ortasında ve sonunda bulunan ç'ler, Türkmen Türkçesinde cs haline gelir: DLT.açig>Trkm. Türkmence'de Eski ve Orta Türkçe dönemlerine ait olan Türk kökenli kelimelerin başındaki t'lerden bazıları korunmuştur: EST.tap>Trkm. Türkmen Türkçesine aktarılan bazı alıntı sözcüklerde iç sesteki v'ler ğ: Ar.sevâb>Trkm.soğaap; Ar.cevâb>Trkm.coğaap (Kara, 2012: 70).
Türkmen Türkçesinde y sesinin kelimelerin başında, ortasında ve sonunda türetildiği görülmektedir: DLT.yigren > Trkm.yiğren (iğrenme), EST. Türkmen Türkçesi lehçelerinde H türevi: öl>hȫl (Türkmenistan Ahal vilayeti Kaka ilçesi ve bölgesel lehçeleri) (Orazova, 2019: 35). Bu, Türkmen Türkçesi lehçelerinde görülen ünsüz uyumudur: çevirici (Türkmen Şivesi Ersari Urugu Ulu Depe lehçesi) (İlker, 1984: 23).
BÖLÜM
Dolayısıyla Artvin ilinde tarım, sanayi ve hizmet sektörünün 2010-2019 yılları arasında ülkemizin GSYİH büyümesine katkısı yüzde -0,01 ile +0,02 arasında değişmektedir. Artvin ilinin ekonomisi genel olarak tarımsal üretime dayalı olup, başlıca ürünler çay ve fındık tarımıdır. Artvin İli'ndeki tarımsal üretimin boyutu 2020 yılı verilerine göre Tablo 3'te sunulmaktadır (Artvin Valiliği, 2020; Tarım ve Orman Bakanlığı, 2021).
Artvin ilinde hayvancılık faaliyetleri arıcılık, büyükbaş hayvan, küçükbaş hayvancılık ve kümes hayvancılığı şeklindedir. Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre Artvin'de tarıma dayalı sanayi kuruluşları dokuz başlıkta sıralanıyor. Tarım sektörünü ormancılık faaliyetleri açısından değerlendirdiğimizde Artvin ilinde ormanlık alanların bölgenin yaklaşık %57'sini kapladığını görüyoruz.
Buna göre Artvin ilinde sanayi sektörü büyük oranda tarım ürünlerine dayalı işletmelerden oluşmaktadır. 554 akademik personelin istihdam edildiği üniversitede 597'si yabancı olmak üzere 10.667 öğrenci eğitim görmektedir (https://www.artvin.edu.tr). Tasarruf mevduatı ile diğer mevduatların toplamı bize Artvin ilindeki mevduatın TL cinsinden toplam tutarını vermektedir.
Bunun sonucunda Artvin ilinde 2020 yılı sonu itibarıyla toplam mevduat bir önceki yıla göre %39 arttı. Türkiye genelinde 2020 yılında konut satışları bir önceki yıla göre yüzde 11,2 artarken (1 milyon 499 bin 316 konut satışı), Artvin ilinde bir önceki yıla göre konut satışları arttı. Artvin GSYİH'si bize Artvin ilinde bir yıl içinde üretilen mal ve hizmetlerin cari değer fiyatını göstermektedir.
