1 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
Internet en
georganiseerde financiële fraude
Belgisch Financieel
Forum WEST-VLAANDEREN
Geert DELRUE
Maandag 18 april 2016
Alle uitspraken zijn op eigen titel
en
vertegenwoordigen niet de positie van de organisatie
waar ik werkzaam ben
3 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
3
ACTUALITEIT
CEO fraud: a French trend
For the last decade, a new type of fraud is particularly expanding amongst major size French companies: the so called CEO impersonation fraud or CEO fraud (“fraude au president” in French)
Nieuw fenomeen: CEO-fraude
Internationaal opererende ondernemingen zijn in Nederland sinds afgelopen voorjaar doelwit van een buitenlandse criminele organisatie, die erin slaagt om grote geldbedragen binnen te halen via een listige truc. Daarbij speelt de CEO (Chief Executive Officer) van het bedrijf
nietsvermoedend een prominente rol
Multinationals gedupeerd door 'CEO-fraude‘
Diverse multinationals in Nederland zijn het slachtoffer geworden van een nieuw fenomeen genaamd CEO-fraude
‘Bedrijven dupe van nieuwe truc: ‘CEO- fraude’’
FRAUD WARNING: increase in “Fake President” frauds
We wish to draw the attention of our
clients and suppliers to a wave of
frauds affecting many companies at
the moment. The current most
frequently used fraud is called “Fake
President Frauds”. We recommend
our clients and suppliers to stay
vigilant
Het INTERNET ?
5 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 5
Het INTERNET ?
INTERNET THE FINAL
FRONTIER
96 % 4 %
INTERNET
ICEBERG
Deep web
9 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
bepaalde databases, intranets, overheids – en publieke bestanden, codes netbanking,
NIET ZICHTBAAR BIJ GEWOON INTERNETGEBRUIK
DEEP WEB
96 % 4 %
INTERNET
ICEBERG
Deep web
Darknet
96 %
DARK NET
11 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
“Darknet” is een zone waar ANONIMITEIT de enige regel is
'Darknet' en 'Deep Web‘ zijn geen synoniemen
Beide zijn moeilijk te vinden en niet toegankelijk voor de klassieke
zoekmachines
Positief effect van het Darknet LAAT ANONIMITEIT TOE
verbergt uw persoonlijke informatie WAT JE IN FEITE BESCHERMT ...
tegen ongeoorloofd gebruik van je
persoonlijke gegevens
13 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
Negatief effect van het Darknet LAAT ALLES TOE WAT NIET
TOEGELATEN IS!
criminele activiteiten
kinderporno
drugshandel
wapenhandel
…
BitCoin – The New Currency
Bitcoin – The New Crypto
DARKNET
15 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
TOR
The Onion Router
Wie gebruikt Tor?
PUBLIEK POLITIE BLOGGERS
JOURNA- LISTEN
IT-
PROFESSIONALS ACTIVISTEN
KLOKKEN-
LUIDERS LEGER CRIMINELEN
ANDERE ….
….
17 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
GEORGANISEERDE FINANCIËLE
FRAUDE ?
ICEBERG
Deep web
Darknet
Google 4 %
19 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
TIJDSLIJN GEORGANISEERDE FINANCIËLE CRIMINALITEIT
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
MISDRIJVEN
FINANCIËLE MISDRIJVEN
CYBERCRIME
CEO-FRAUD
BOILER ROOM FRAUD
RISICO’S
INTERNET
CRIMINAL
INTERNAUT
21 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
WITWASSEN -
TYPOLOGIE
CYBER- CRIME
TIJDSLIJN GEORGANISEERDE FINANCIËLE CRIMINALITEIT
E M
P I R
I S C H
E M
P I R
I S C H
GEORGANISEERD
EENVOUDIG
SEMI GEORGANISEERD EMPIRISCH KADER
M I S D R IJ V E N
PREVENTIEF PREVENTIEF
REPRESSIEF REPRESSIEF
W E T T E L IJ
K
W E T T E L IJ
F K
R A U D E
WETTELIJK KADER F
I
N
A
N
C
I
Ë
L
E
M
I
S
D
R
IJ
V
E
N
TYPES VAN CRIMINALITEIT
- STRUCTUREN
- HOGE PROFESSIONALITEIT - BEOGEN MEERDERE
DOELEN
- CRIMINELE INTENTIES - CAMOUFLAGE
- DRUGS
- MENSENHANDEL
- …
-
FINANCIËLE CRIM
- DRUGS
- …
- FINANCIËLE CRIM
- GEEN STRUCTUUR
- BEOGEN MEESTAL ÉÉN DOEL
- HOGE ZICHTBAARHEID
- MENSENHANDEL
R F U A D E
KARAKTERISTIEKEN
GEORGANISEERD
SEMI
EENVOUDIG
-
FINANCIËLE CRIM
23 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
KARAKTERISTIEKEN
- GEEN STUCTUUR
- LAGE PROFESSIONALITEIT - BEOGEN MEESTAL ÉÉN DOEL
- HOGE ZICHTBAARHEID - LANGZAME OPBOUW
GEORGANISEERD
- DRUGS
- STRUCTUREN
- HIGH PROFESSIONALITY - MEERDERE DOELEN
- CRIMINAL INTENTIONS - CAMOUFLAGE – COVER UP
- MENSENHANDEL
- …
-FINANCIËLE CRIM
- DRUGS
- MENSENHANDEL - DRUGS
- MENSENHANDEL
- … - FINANCIËLE CRIM
- … - EENVOUDIGE FINANCIËLE CRIM
SEMI
LIEFDADIGHEIDS FRAUDE
bv. kaarten kinderkanker- fonds
VERZEKERINGSFRAUDE
bv. valse aangifte diefstal voertuig
TYPES VAN CRIMINALITEIT
R F U A D E
EENVOUDIG
KARAKTERISTIEKEN GEORGANISSEERD
- DRUGS
EENVOUDIG
- MENSENHANDEL
- …
-FINANCIAL CRIME
- DRUGS
- HUMAN TRAFICKING
- … - FINANCIAL CRIME
TYPES VAN CRIMINALITEIT
C Y B E R F R A U
- STRUCTUREN
- HOGE PROFESSIONALITEIT - BEOGEN MEERDERE
DOELEN
- CRIMINELE INTENTIES - CAMOUFLAGE
- GEEN STUCTUUR
- BEOGEN MEESTAL ÉÉN DOEL
- HOGE ZICHTBAARHEID
WASH WASH FRAUDE of WONDERBAARLIJKE
VERMENIGVULDIGING
Een groepje van oplichters (3 of 4 personen) proberen hun slachtoffers(s) te doen geloven dat men “zwart gekleurde bankbiljetten “letterlijk” kan witwassen of dat men echte bankbiljetten kan vermenigvuldigen
NIGERIAANSE FRAUDE
Een groepje van oplichters proberen hun slachtoffer te overtuigen om een som geld
SEMI
25 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
KARAKTERISTIEKEN
- GEEN STUCTUUR
- LAGE PROFESSIONALITEIT - BEOGEN MEESTAL ÉÉN DOEL
- HOGE ZICHTBAARHEID - LANGZAME OPBOUW - STRUCTUREN
- HOGE PROFESSIONALITEIT - BEOGEN MEERDERE
DOELEN
- CRIMINELE INTENTIES - CAMOUFLAGE
- DRUGS
EENVOUDIG
- MENSENHANDEL
- …
-FINANCIËLE CRIM
- DRUGS
- MENSENHANDEL - DRUGS
- MENSENHANDEL
- … - FINANCIËLE CRIM
- … - FINANCIËLE CRIM
SEMI
CEO FRAUDE
BOILER ROOM FRAUDE
TYPES VAN CRIMINALITEIT
F R A U D E
GEORGANISEERD
CEO FRAUD
CEO FRAUDE
SCAM
ALERT
27 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
CEO FRAUDE
“Whaling”
“Fake President” fraud
“Spear Fishing”
“Bogus Boss' Email”
“Fake CEO Scam”
…..
“High Yield Fraud”
“Fraude au président”
“Betalingsfraude ”
“Nep-baas-fraude”
“Business E-Mail Compromise”
“Business email crime” CEO Fraud Scam
Social engineering fraud
”Identiteitsfraude bij betaalverkeer”
MODUS OPERANDI
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van transacties in kaart brengen
Stap 2: contact opnemen met een medewerker met tekenbevoegdheid voor grote bedragen
Stap 3: de medewerker zover krijgen dat hij de
CEO FRAUD
29 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 29
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van (financiële) transacties in kaart brengen
CEO
CE O
CYBER CRIMINAL
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van
(financiële) transacties in kaart brengen
31 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 31 31
Bij social engineering worden gegevens over een beoogd bedrijf en/ of de CEO/CFO verzameld om daarna een interne medewerker van dat bedrijf te manipuleren zodat hij of zij een handeling stelt (vaak een betaling) of vertrouwelijke informatie onthult.
SOCIAL ENGINEERING
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van
(financiële) transacties in kaart brengen
MODUS OPERANDI
De oplichter geeft zich uit als auditor, revisor of een gezaghebbende persoon binnen het bedrijf
Hij benadert verschillende medewer- kers per e-mail of telefoon en stelt vragen over de tekenbevoegdheid van
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van
(financiële) transacties in kaart brengen
33 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 33 33
CEO
Secretaresse
CEO
CFO boekhouder Hoofd-
HR- manager
Adjunct hoofd- boekhouder Secretaresse
CFO
Productie manager Raad van
Bestuur
Stap 1: bevoegdheden voor het ondertekenen van
(financiële) transacties in kaart brengen
MODE OPERANDI
De oplichter geeft zich uit als de CEO, de CFO of een vertrouwenspersoon van de onderneming
Onder de dekmantel van de overname van een bedrijf of een belastingcontrole vraagt hij om in het geheim een grote, dringende transactie uit te voeren,
Stap 2: contact opnemen met een medewerker met
tekenbevoegdheid voor grote bedragen
35 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 35 35
CEO
Secretaresse
CEO
CFO boekhouder Hoofd-
HR- manager
Adjunct hoofd- boekhouder Secretaresse
CFO
Productie manager Raad van
Bestuur
Stap 2: contact opnemen met een medewerker met
tekenbevoegdheid voor grote bedragen
MODUS OPERANDI
Als de medewerker twijfelt, schakelt de oplichter over op gezag of vleierij en noemt hij namen van belangrijke personen om de medewerker onder druk te zetten
Voert de medewerker de transactie uit,
Stap 3: de medewerker zover krijgen dat hij de transactie
uitvoert
37 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
BELANGRIJKSTE KNIPPERLICHTEN
ONGEBRUIKELIJKE TRANSACTIES GEHEIMHOUDINGSPLICHT
HOOGDRINGENDHEID ONGEWONE DRUK
TRANSACTIES NAAR BUITENLANDSE BANKREKENINGEN TIJDSTIP
WIJZIGING VAN DE BETALINGSGEGEVENS
E-MAIL MET EEN LINK
RAAGEVINGEN
PRIVÉ
BESCHERMING
VOORKOMEN
WERKVLOER
INFORMEREN - OPLEIDEN BEWUSTMAKING
FYSISCHE BEVEILIGING
UPDATEN SOFTWARE
BEVEILIGEN VAN INFORMATICA
INTERNE PROCEDURES INTERN - EXTERN
INTERN - EXTERN
DETECTEREN
39 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
BOILER ROOM FRAUD
= fraude via aandelenzwendel
MODUS OPERANDI :
via een buitenlandse beursvennootschap (?) worden aandelen aangeboden die zich zeer binnenkort in 50% (?) waarde zullen stijgen. Eenmaal de aandelen gekocht, blijken deze na een tijdje volledig waardeloos
BOILER ROOM FRAUD
41 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
ACTOREN – PYRAMIDE-STRUCTUUR
BOILER ROOM FRAUD
BEL- OF TELEMAKETING KANTOOR
SUCKERS
LOADER
COOLER
Dit systeem bestaat uit verschillende FASEN
VOORBEREIDENDE FASE
UITVOERENDE FASE
NAZORG-FASE
BOILER ROOM FRAUD
43 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
VOORBEREIDENDE FASE
verzamelen van namen van potentiële slachtoffers = SUCKERLISTS
cold calling
financiële tussenpersonen
Internet
direct mailing
beleggersbeurzen
…
BOILER ROOM FRAUD
UITVOERENDE FASE 1. openingsgesprek 2. vrijdag gesprek 3. verkoopsgesprek
BOILER ROOM FRAUD
45 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
BOILER ROOM FRAUD
1. OPENINGSGESPREK
‘Hallo, U spreekt met Mijnheer X
van XXX Capital Management in
Frankfurt. Begin dit jaar hebt U
met een collega van mij
gesproken over een belegging in
aandelen …..”
BOILER ROOM FRAUD
2. VRIJDAGGESPREK (kort)
“Ik ben mijn bureau aan het opruimen voor het weekend, heb je al tijd gehad om eens te kijken naar de website? Gisteren hebben wij een uitgebreide vergadering over die bepaalde belegging. Heb je vragen of opmerkingen?”
OPBOUWEN VAN EEN INFORMELE RELATIE
47 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
BOILER ROOM FRAUD
3. VERKOOPSGESPREK (uitgebreid)
“ Meestal goedkope weinig verhandelbare
aandelen die bijna failliet zijn, maar die
nog op Nasdaq genoteerd staan of
volledig fictieve aandelen. De fraudeurs
kopen die aandelen in grote
hoeveelheden tegen een lage koers,
waardoor de waarde automatisch stijgt
RECOVERY ROOM FRAUD
NAZORG-FASE
Medeplichtigen van de boiler-room
contacteren de slachtoffers en stellen
voor om hun verlies te recupereren
via nieuwe beleggingen. Maar
worden voor de tweede keer bij de
neus genomen.
49 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
RAAGEVING
LAAT U NIET
VANGEN
RAAGEVINGEN
GELOOF NIET IN DE HYPE
ZOEK UIT WAAR HET AANDEEL STAAT GENOTEERD
CONTROLEER ONAFHANKELIJK DE VOORSTELLEN
(ONDER)ZOEK MOGELIJK ANDERE (GELIJKAARDIGE) OPPORTUNITEITEN
PAS OP VOOR HOGE DRUK
51 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
51
Screen
Ask
Find
Evaluate
SAFE-METHODE
Screen
transacties en de achtergrond van de persoon en/of firma
Ask
geschikte vragen
Find
SAFE-METHODE
53 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
Evaluate
Vraag jezelf af:
– werden alle stappen ‘Screen’, ‘Ask’, ‘Find’
uitgevoerd?
– is de transactie verdacht?
– na inachtneming van alle informatie en omstandigheden kan het element
“verdacht” worden geëlimineerd?
– als de conclusie = VERDACHT, dan STOP
SAFE-METHODE
TOEKOMST DE
55 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
Is this Our Future?
57 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
TOEKOMST
TOEKOMST
59 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
TOEKOMST
INTERNAUT
INTERNET CRIMINAL
INTERNAUT
INTERNAUT INTERNAUT
TOEKOMST
61 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
INTERNAUT
INTERNET CRIMINAL
INTERNAUT
ARTIFICAL INTELLIGENCE
AlphaGo Beats Smartest Human What It Means For
You?
Mar 16, 2016
TOEKOMST
INTERNAUT
INTERNET CRIMINAL
INTERNAUT
ARTIFICAL
INTELLIGENCE
63 © Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen
Dank u voor uw
aandacht
© Geert DELRUE
Cette troisième édition révisée traite la législation préventive (loi anti-blanchiment du 11 janvier 1993, les nouvelles 40 Recom- mndations du GAFI, indicateurs de blanchiment, typologies…) ainsi que la législation répressive (Code pénal, le gel des avoirs, la saisie et la confiscation, …)
Somersstraat 13-15
2018 Antwerpen www.maklu.be
Deze derde herwerkte uitgave
behandelt de preventieve wet-
geving (anti-witwaswet van 11
januari 1993, de nieuwe 40
Aanbevelingen van de FATF,
witwastypologieën, …) evenals de
repressieve wetgeving (strafwet-
boek, bevriezing van vermogens-
voordelen, de inbeslagneming en
de confiscatie, …)
65 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 65
ANTI WITWASOPLEIDING
CD 1 – Wettelijk en institutioneel
kader CD 2 – Atypische verrichtingen herkennen
Website
www.witwaswet.be
met kennistest
65
© Geert DELRUE
Cette deuxième édition révisée traite la législation préventive (loi anti-blanchiment du 11 janvier 1993, les nouvelles 40 Recom- mandations du GAFI, indicateurs de blanchiment, typologies…) ainsi que la législation répressive (Code pénal, le gel des avoirs, la saisie et la confiscation, …)
Somersstraat 13-15
2018 Antwerpen
www.maklu.be
67 ©
Belgisch Financieel Forum – West-Vlaanderen 67
FORMATION ANTI-BLANCHIMENT
CD 1 – Cadre légal et institutionnel CD 2 – Reconnaître des trans- actions atypiques
Site Web
www.loiblanchiment.be
avec teste de connaissance
67 04-12-2012