• Nenhum resultado encontrado

CORRESPONDÊNCIA ENTRE GRAFIA E SOM

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2022

Share "CORRESPONDÊNCIA ENTRE GRAFIA E SOM"

Copied!
12
0
0

Texto

(1)

ALFABETO

A a a

B b be C c ce

D d de

E e e

F f efa

G g ge

H h hac

I i i

J j jota K k ca L l ela M m ema N n ena

O o o

P p pe

Q q cu

R r erra S s essa T t te

U u u

V v ve baixa W w ve doble X x ics Y y i grega Z z zeta 211

GRAMÁTICA

ena

(2)

CORRESPONDÊNCIA ENTRE GRAFIA E SOM VOGAIS

CONSOANTES

EXEMPLO POSIÇÃO SOM COMO NA PALAVRA

212

pa Sílaba tônica [a] cama demà Sílaba tônica [a] sofá dona Sílaba átona [ə] cama

home Sílaba átona [ə] cama tren Sílaba tônica [ε] ela telèfon Sílaba tônica [εe ela meu Sílaba tônica [e] meu

més Sílaba tônica [e] medo mil [i] mito noia entre vogais [j] jóia nou Sílaba tônica [ɔ] arròs Sílaba tônica [ɔ] cola dos Sílaba tônica [o] dor camió Sílaba tônica [o] morro penso Sílaba ∑átona [u] penso ungla [u] único cauen entre vogais [w] água

barca [b] barca tub finaldepalavra [p] papel casa ca, co, cu [k] casa llac final de palavra [k] tic-tac cel ce, ci [s] céu acció [ks] táxi caçar ça, ço, çu [s] caçar llaç final de palavra [s] pois (Br) dit [d] dedo fred final de palavra [t] tudo foc [f] fogo gat ga, go, gu [g] gato psicòleg final de palavra [k] cara boig dígrafo em final de palavra [tʃ] sete (Br) gerro ge, gi [Z] genro guerra gue, gui [g] guerra aigües güe, güi [gw] lingüística

(3)

213 EXAMPLE POSITION SOUND ENGLISH SOUND

hora sempre muda [ ] hora jugar [Z] jjogar Kafka [k] Kafka làser [l] livro col·legi [l] mala llapis [ʎ] milho moble [m] mar noia [n] nariz canya dígrafo [ø] caminho pare [p] pai quatre [kw] quatro quilo que, qui [k] quilo qüestió qüe, qüi [kw] cinqüenta(Br) rosa começodepalavra [rr] rosa (algumas zonas de Pt e Br)

cara entre vogais [r] cara

enrere depois de consoante [rr] honra (algumas zonas de Pt e Br)

carrer entre vogais [rr] carro (algumaszonas de Pt e Br)

anar em geralmuda [ ] ir (Br) sol começo de palavra [s] sol pensar depois de consoante [s] pensar cosa entre vogais [z] coisa passar entre vogais [s] passar taula [t] tela cent sempre muda [ ] molt sempre muda [ ]

vida [b] bola Wagner [b] bom whisky [w] whisky xicot inicial [ʃ] xarope caixa dígrafo [ʃ]

cotxe [tʃ]

t

gente (Br) axi [ks] táxi examen [gz] m York [j] ioga

zero [z] zero

(4)

POSSESSIVOS

214

Masculino / singular el o un um

antes de vogal ou h l’ o

Feminino / singular la a una uma antes de vogal ou h l’ a

Masculino / plural els os uns uns Feminino / plural les as unes umas

DEMONSTRATIVOS

Perto esta

aquele, aquela,aqueles, aquelas, aquilo aquest, aquesta, aquests, aquestes, este, esta, estes, estas

això isto

Um possuidor

Mais de um possuidor

o meu,a minha,os meus,as minhas o teu, a tua, os teus, as tuas

o seu, a sua, os seus, as suas

o nosso,a nossa,os nossos,as nossas o vosso,a vossa,os vossos,as vossas o seu, a ssua, os seus, as suas el meu, la meva, els meus, les meves,

el teu, la teva, els teus, les teves, el seu, la seva, els seus, les seves

el nostre, la nostra, els nostres, les nostres, el vostre, la vostra, els vostres, les vostres,

el seu, la seva, els seus, les seves aquell, aquella, aquells,

aquelles, allò Longe

DETERMINANTES QUANTITATIVOS

Invariáveis

Variáveis

demais muito suficiente

mais menos quanto, quanta, quantos, quantas, tanto, tanta, tantos,

tantas, muito, muita, muitos, muitas, pouco, pouca, poucos, poucas, bastante

muito, muita, muitos, muitas massa

força prou més menys

quant, quanta, quants, quantes, tant, tanta, tants, tantes, molt, molta,

molts, moltes, poc, poca, pocs, poques, bastant, bastants, gaire, gaires

ARTIGO DEFINIDO ARTIGO INDEFINIDO

(5)

215 INDEFINIDOS

Antes de substantivo

Pronombres De pessoa

algun,, alguma, alguns, algumas,

todo,toda,todos,todas outro, outra, outros, outras

tal, tais, qualquer, quaisquer, mesmo,mesma,mesmos,mesmas

certo,certa,certos,certas alguém ninguém cada um todos algun, alguna, alguns, algunes,

cada, cada un, cada una cada, cada um, cada uma cadascun, cadascuna cada um, cada uma

tot, tota, tots, totes altre, altra, altres

tal, tals, qualsevol,, qualssevol, mateix,mateixa,mateixos,mateixes

cert, certa, certs, certes algú ningú cadascú

tothom

De coisa

alguma coisa nada tudo alguna cosa

res tot

INTERROGATIVOS Antes de

substantivo Pronomes

Que, Qual, Quais

Que Quem quin, quina, quins, quines

Para as pessoas qui Para as coisas què

1 u (un, una) 2 dos, dues 3 tres 4 quatre

5 cinc

6 sis

7 set

8 vuit

9 nou

10 deu 11 onze 12 dotze 13 tretze 14 catorze NUMERAIS

15 quinze 16 setze 17 disset 18 divuit 19 dinou 20 vint 21 vint-i-u 22 vint-i-dos 23 vint-i-tres 30 trenta 31 trenta-u 34 trenta-quatre 39 trenta-nou 40 quaranta

45 quaranta-cinc 50 cinquanta 60 seixanta 70 setanta 80 vuitanta 90 noranta 100 cent 107 cent set 128 cent vint-i-vuit 176 cent setanta-sis 259 dos-cents cinquanta-nou 298 dos-cents noranta-vuit 733 set-cents trenta-tres 821 vuit-cents vint-i-u

(6)

216

1,000 mil

1,974 mil nou-cents setanta-quatre

4,000 quatre mil

17,363 disset mil tres-cents seixanta-tres 28,616 vint-i-vuit mil sis-cents setze 52,040 cinquanta-dos mil quaranta

100,000 cent mil

200,000 dos-cents mil 1,000,000 un milió 14,000,000 catorze milions

NUMERAIS ORDINAIS

primer, primera 1r 1a segon, segona 2n 2a tercer, tercera 3r 3a quart, quarta 4t 4a cinquè, cinquena 5è 5a sisè, sisena 6è 6a

NÚMERO DOS SUBSTANTIVOS E ADJECTIVOS(PT)/ADJETIVOS(BR)

Forma-se o plural acrescentando à forma singular um dos seguintes sufixos:

-s pare, pares; petit, petits (pai, pais; pequeno, pequenos) -es casa, cases; alta, altes (casa, casas; alta, altas)

-os disc, discos; anglès, anglesos (disco, discos; inglês, ingleses) -ns germà, germans; català, catalans (irmão, irmãos; catalão, catalães)

Coloca-se o adjetivo(Pt)/adjetivo(Br) depois do substantivo:

Exemplo: una casa blanca (uma casa branca)

O adjetivo(Pt)/adjetivo(Br) concorda em género(Pt)/gênero(Br) e número com o substantivo:

Exemplo: un amic italià / una amiga italiana (um amigo italiano / uma amiga italiana) uns amics italians / unes amigues italianes (uns amigos italianos / umas amigas italianas)

setè, setena 7è 7a vuitè, vuitena 8è 8a novè, novena 9è 9a desè, desena 10è 10a onzè, onzena 11è 11a dotzè, dotzena 12è 12a

PRONOMBRES PESSOAIS Primeira

pessoa Segunda

pessoa Terceira pessoa

singular jo Eu

Nós tu vós

ele, ela, você, o senhor, a senhora (formal)

eles,elas,vocês,os senhores,as senhoras (formal)

nosaltres tu vosaltres ell, ella, vostè ells, elles, vostès singular

singular plural

plural

plural

(7)

217 VERBOS

MODELO DE PRIMEIRA CONJUGAÇÃO

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

trobar trobo trobant trobat

(encontrar) trobes troba trobem trobeu troben

MODELO DE SEGUNDA CONJUGAÇÃO

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

perdre perdo perdent perdut

(perder) perds perd perdem perdeu perden

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

prendre prenc prenent pres

(tomar) prens pren prenem preneu prenen

MODELO DE TERCEIRA CONJUGAÇÃO

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

dormir dormo dormint dormit

(dormir) dorms dorm dormim dormiu dormen

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

servir serveixo servint servit

(servir) serveixes serveix servim serviu serveixen

(8)

VERBOS IRREGULARES

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

anar vaig anant anat

(ir) vas va anem aneu van

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO estar estic estant estat (estar) estàs

està estem esteu estan

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO ser sóc sent estat (ser) ets

és som sou són

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

haver he havent hagut

(haver) has ha hem heu han

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO poder puc podent pogut p (poder) puc

pot podem podeu poden

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

voler vull volent volgut

(querer) vols vol volem voleu volen 218

(9)

VERBOS IRREGULARES

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

saber sé sabent sabut

(saber) saps sap sabem sabeu saben

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

fer faig fent fet

(fazer) fas

fa fem feu fan

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

dir dic dient dit

(dizer) dius diu diem dieu diuen

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO tenir tinc tenint tingut (ter) tens

tenim teniu tenen

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

venir vinc venint vingut

(vir) véns ve venim veniu vénen

INFINITIVO PRESENTE GERÚNDIO PARTICÍPIO

viure visc vivint viscut

(viver) vius viu vivim viviu

viuen 219

(10)

TEMPOS DO PASSADO

PRETÉRITO PERFEITOPERIFRÁSTICO PRETÉRITO PERFEITO vaig + infinitivo he + particípio vas + infinitivo has + particípio va + infinitivo ha + particípio vam + infinitivo hem + particípio vau + infinitivo heu + particípio van + infinitivo han + particípio

Exemplos: Exemplos:

Ahir vaig anar a classe de català. Avui he arribat tard.

(Ontem fui à aula de catalão.) (Hoje cheguei tarde.) Vam trobar la professora. Aquest matí he jugat a futbol.

(Encontrámos(Pt)/Encontramos(Br) a professora.) (Esta manhã joguei futebol.)

PREPOSIÇÕES a, em com de por, para contra entre apesar de segundo, conforme sem em direção a desde até sob

a amb de per, per a contra entre malgrat segons sense cap a des de fins a sota

As preposições a, de, per seguidas dos artigos el, els contraem-se:

a + el = al a + els = als de + el = del de + els = dels per + el = pel per + els = pels

220

ADVÉRBIOS E FRASES ADVERBIAIS MODO

como bem mal melhor

pior assim ao mesmo tempo

pelo menos rapidamente somente

com

bé, ben (before a verb) malament, mal (before a verb) millor

pitjor així alhora

almenys, pel cap baix corrents

quase gairebé

sols, solament, només

(11)

221 sobretudo

no escuro a pé de cabo a rabo

de repente de verdade grátis depressa pouco a pouco INTENSIDADE de mais (Pt) demais (Br) muito bastante bastante suficientemente

muito pouco um bocado(Pt)/um pouco(Br), algo

nada tanto

tão LUGAR

onde aqui lá para aqui

para lá dentro dentro detrás diante em cima

sobre debaixo em cima embaixo em cima

embaixo perto longe ao redor à direita à esquerda à direita à esquerda

sobretot a les fosques a peu de cap a cap de cop i volta de debò de franc de pressa antes (isso que aquilo) més aviat

de mica en mica

massa molt força bastant prou gaire poc gens gens ni mica tant tan

on aquí, ací allà, allí cap aquí cap allà dins dintre darrere davant damunt sobre sota amunt avall a dalt a baix a prop lluny al voltant a la dreta a l'esquerra a mà dreta a mà esquerra

(12)

TEMPO quando agora então sempre nunca freq∏uentemente(Pt)/freqüentemente(Br) de quando em quando às vezes enquanto isso antes depois em seguida cedo tarde

já ainda ao mesmo tempo quanto antes melhor AFIRMAÇÃO sim também inclusive e quanto de verdade de verdade DÚVIDA talvez quem sabe

NEGAÇÃO não tampouco de modo algum, de jeito nenhum

quan ara

llavors, aleshores sempre mai sovint de tant en tant a vegades mentrestant abans després de seguida aviat, d'hora tard ja encara alhora

com més aviat millor

també fins i tot i tant de veritat de debò

potser qui sap

no, no pas tampoc de cap manera

e nem que ou mas, senão pois porque já que se como ainda que, mesmo que

i ni que o però, sinó doncs perquè ja que si com encara que 222

CONJUNÇÕES

Referências

Documentos relacionados

Neste artigo busco pensar Américo de Castro como empresário concessionário de companhias ferro carril e em outras atividades relacionadas à construção civil e que de- pendiam

Após 90 dias da semeadura (primeiro subcultivo), protocormos com um par de folíolos foram selecionadas visualmente, mantendo um padrão de altura de cerca de dois milímetros

־ Uma relação de herança surge quando um objecto também é uma instância de uma outra classe mais geral (exemplo: “automóvel é um veículo”). ־ É sempre possível

• Os municípios provavelmente não utilizam a análise dos dados para orientar o planejamento de suas ações;. • Há grande potencialidade na análise dos micro dados do Sisvan

Trata-se de um estudo descritivo com abordagem quantitativa O local escolhido como cenário para a pesquisa foi a Faculdade de Enfermagem Nova Esperança de Mossoró – FACENE/RN

A atribuição de incentivos financeiros à equipa multiprofissional depende da concretização dos critérios para atribuição das unidades contratualizadas (UC) referentes às

Os marsupiais da espécie Didelphis marsupialis foram capturados por colaboradores.

Alguns autores não consideram o pavimento semi-rígido, como (BERNUCCI et al.,2007) que distingue pavimentos apenas entre rígido e flexível, outros autores como