• Nenhum resultado encontrado

Covid 19 sonrası ses analizi

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2023

Share "Covid 19 sonrası ses analizi"

Copied!
49
0
0

Texto

Turkish abstract: Bu çalışmanın amacı, Covit 19'dan muzdarip kişilerin ses kalitesi ile akustik ve nazal konuşma yapısının etkilerini belirlemektir. Bu tezin hazırlanmasında bilimsel etiğe uyulduğunu, başkalarının çalışmalarından yararlanılması durumunda bilimsel standartlara uygun atıflar yapıldığını, kullanılan verilerde herhangi bir tahrifat yapılmadığını ve tezin hiçbir bölümünün sunulmadığını beyan ederim. bir üniversiteye veya başka bir üniversiteye başka bir tez olarak. Amaç: Bu çalışmanın amacı, covit 19 hastalığına yakalanmış kişilerde ses kalitesine etkileri ile akustik ve nazal konuşma yapısındaki değişimlerin değerlendirilmesidir.

Bulgular: Akustik analiz sonuçlarına göre covid 19 hastalığı olan ve olmayan sağlık çalışanlarını karşılaştıran çalışmamız; Temel frekans genişbant ve darbant ölçüleri karşılaştırıldığında "/a/, /m/ ve /n/" sesbirimlerinde azalma gözlenirken, diğer sesbirimlerinde değişiklik gözlenmedi ve ünlülerin süresinde değişikliğe neden olmadı. Geniş bant ve dar bant titreşim ölçümleri karşılaştırıldığında "/ı/, /u/, /ü/,/e/, /m/, /n/" fonemlerinde istatistiksel olarak anlamlı artış gözlendi.

Amaç: Covid-19'un konuşmanın akustik yapısı ve ses kalitesi üzerindeki etkilerini değerlendirmek. Temel frekans (F0) ve harmonikler ile birlikte ses titremesi, ses titreşimi yüzdesi Çok Boyutlu Ses Programı® (MDVP) ile analiz edildi. 31 Aralık 2019 tarihinde Çin'in Wuhan kentinde ortaya çıkan SARS-CoV-2 virüsünün neden olduğu COVID-19 salgını, koronavirüslerin neden olduğu ilk pandemi olarak tarihe geçti.

COVID-19 pandemi sürecinde uzun süreli kişisel koruyucu ekipman kullanımı, ağzın görselleştirilmesini sınırlayarak ve dudak okumayı engelleyerek genel bir ses bariyeri görevi görmektedir (Ertuğrul ve ark., 2020).

Şekil 1. Su Değirmeni Çarkı
Şekil 1. Su Değirmeni Çarkı

Sesin Oluşumu

  • Respirasyon
  • Fonasyon
  • Rezonans
  • Artikülasyon

Ses tellerinin birbiriyle çarpışmasıyla oluşan ses, rezonans boşluklarında güçlenip büyür ve ses farklı özellikler kazanarak zenginleşir (Lieberman, 1977).

Şekil 4. Soluk Alma ( İnspirasyon) Soluk Verme (Ekspirasyon) 1.2.2. Fonasyon
Şekil 4. Soluk Alma ( İnspirasyon) Soluk Verme (Ekspirasyon) 1.2.2. Fonasyon

Sesin Fiziksel Özellikleri

Dalga boyu(λ)

Ses Analizi

Yöntemler

  • Subjektif Değerlendirme
  • Objektif Değerlendirme

Elektrik akımı, elektrotlar arasında her iki yönde hareket eder ve boyun, sabit bir akım arasında etkin bir direnç görevi görür. Osilatörün ürettiği akım, boyundaki tiroid seviyesinin her iki yanındaki tiroid tabakalarının yüzeyine yapıştırılmış elektrotlara gider. Genlik dedektöründe bulunan Yüksek Geçiş filtresi, yavaş empedans değişikliklerini ortadan kaldırır ve ani kısa vadeli değişiklikleri güçlendirir.

Elektroglottografide fonasyon sırasında bilgisayar ekranında gözlenen çıkış dalgası Lx olarak adlandırılır ve yukarıda açıklanan nedenlerle ses teli temas alanının bir fonksiyonu olarak görülür (Rothenberg, M., Mahshie, J.J, 1988). Ses teli hareketlerini süre, gırtlak kapanışı ve açılma derecesi açısından inceleyen EGG değerlendirmesinde empedans değişikliklerinin neyi temsil ettiği önemlidir (Instruction Manual Electroglottograph Model. Bu, yapılan ölçümlerle sesin kalitesini ölçebilen standart objektif veriler sağlar. .cerrahi prosedürden önce ve sonra veya terapiden önce ve sonra.

Larinksin sağ ve sol tarafında bulunan elektrotlar arasındaki elektriksel empedansın ölçülmesine dayanan sistem, vokal kordların adduksiyon derecesi, fonasyon yoğunluğu ve temel frekansının doğru ölçümlerini sağlar (Sataloff, 1991; Kılıç, 2002). ). 3- Fonasyon için hava akımının ses telleri arasından geçmesi gerektiğine göre; Fonasyon sırasında gırtlak açıklığının olduğu kesindir ancak havanın ilk dışarı çıktığı anı belirlemek mümkün değildir.

Şekil 11. EGG Cihazı
Şekil 11. EGG Cihazı

Ses Analizinde Kullanılan Parametreler

  • Fundemantal Frekans
  • Frekans Pertürbasyonu
  • Amplitüd (şiddet)
  • Maksimum Fonasyon Süresi
  • Harmonik/Gürültü Oranı (HNR)
  • Formantlar
  • Spektrum Analizi
  • Nazal Seslerin Analizi

Çalışmaya alınan bireylerin yaş ortalaması ve standart sapması hasta grubunda 39,7±9,1, sağlıklı grupta 41,5±9,1 olarak hesaplandı ve iki grubun yaş ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak önemli değildi. Hastalar ve sağlıklı grupların /a/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında, hasta grubunun Fx (BB 300 Hz) ve Fx (NB 40 Hz) değişkenlerindeki dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük olduğu görülmektedir. Hasta ve sağlıklı grupların /ı/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında hasta grubunun Jitter (BB 300 Hz), Jitter (NB 40 Hz) ve Shimmer (NB 40 Hz) değişkenlerindeki dağılımlarının istatistiksel olarak aynı olduğu görülmektedir. sağlıklı gruptan önemli ölçüde daha yüksek.

Hastalar ile sağlıklı grupların /o/ sesi ölçümleri karşılaştırıldığında gruplar arasında hiçbir ölçüm için istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Hasta ve sağlıklı grupların /u/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında hasta grubu dağılımlarının Jitter (BB 300 Hz), Shimmer (BB 300 Hz), HNR (BB 300 Hz), Jitter Değişkenlerinde olduğu görülmektedir. (NB 40 Hz ) ve HNR (NB 40 Hz) sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek görünmektedir. Hastalar ve sağlıklı grupların /e/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında sadece hasta grubunun Jitter (BB 300 Hz) değişkeni üzerindeki dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu görülmektedir.

Hasta grubu ile sağlıklı grubun /i/ sesi ölçümleri karşılaştırıldığında gruplar arasında hiçbir ölçüm için istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Hasta ve sağlıklı gruplardan alınan /ö/ sesi ölçümleri karşılaştırıldığında gruplar arasında hiçbir ölçüm için istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Hasta ve sağlıklı grupların /ü/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında Jitter (BB 300 Hz) ve Jitter (NB 40 Hz) değişkenlerindeki hasta grubu dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır.

Hasta grubu ile sağlıklı grupların /m/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında, hasta grubunun Fx (BB 300 Hz) ve Fx (NB 40 Hz) değişkenlerindeki dağılımları sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüktür Jitter (BB 300 Hz) ve Jitter (NB 40 Hz) değişkenlerinde hasta grubunun dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu görülmektedir. Hasta grubu ile sağlıklı grupların /n/ sesi ölçümleri karşılaştırıldığında, hasta grubunun Fx (BB 300 Hz) ve Fx (NB 40 Hz) değişkenlerindeki dağılımları sağlıklılara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüktür. grup Jitter (BB 300 Hz) ve Jitter (NB 40 Hz) değişkenlerinde hasta grubunun dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu görülmektedir. Çalışmaya alınan olguların yaş ortalaması ve standart sapması hasta grubunda 39,7 ± 9,1, sağlıklı grupta 41,5 ± 9,1 olarak hesaplandı ve iki grubun yaş ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi.

Araştırmamızda hasta ve sağlıklı grupların /a/ ses ölçümlerini karşılaştırdığımızda hasta grubu dağılımlarının Fx (BB 300 Hz) ve Fx (NB 40 Hz) değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük olduğunu görüyoruz. sağlıklı grup Çalışmamızda hasta ve sağlıklı grupların "/ı/, /u/, /e/, /ü/" seslerinin ölçümlerini karşılaştırarak, hastaları Jitter (BB 300 Hz), Jitter (NB 40) olarak karşılaştırdık. Hz) ve Pırıltı (NB 40 Hz) değişkenleri ile grubun dağılımlarının sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu görülmektedir. Çalışmamızda da hasta ve sağlıklı grubun /u/ ses ölçümlerini karşılaştırdığımızda hasta grubunun HNR (BB 300 Hz) ve HNR (NB 40 Hz) değişkenlerindeki dağılımlarının istatistiksel olarak sağlıklı gruptan önemli ölçüde daha yüksek.

Çalışmamızın değerleri daha detaylı incelendiğinde hasta ve sağlıklı grupların /i/, /o/, /ö/ fonem ölçümleri karşılaştırıldığında gruplar arasında herhangi bir ölçüm için istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. /m/ ve /n/ fonemli nazaller için yaptığımız analizler sonucunda hasta ve sağlıklı grupların /m/ ve /n/ ses ölçümleri karşılaştırıldığında, hasta grubunun Fx değişkenleri üzerindeki dağılımları (BB 300 Hz ) ve Fx (NB 40 Hz) sağlıklı grup ile karşılaştırıldı. İstatistiksel olarak anlamlı düşük değişkenler olan Jitter (BB 300 Hz) ve Jitter (NB 40 Hz) dağılımı hasta grubunun sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek olduğu görülmektedir.

Şekil 14. Shimmer zaman grafiği
Şekil 14. Shimmer zaman grafiği

Imagem

Şekil 2. Havada meydana gelen basınç değişimleri
Şekil 3. Kaynak Filtre Modeli  1.2.1. Respirasyon
Şekil 4. Soluk Alma ( İnspirasyon) Soluk Verme (Ekspirasyon) 1.2.2. Fonasyon
Şekil 6. Farklı frekansların dalga formları
+7

Referências

Documentos relacionados

İç nde "N-n" ses olmayan görseller ve bulundukları bölümler s yaha boyayınız... Kalemle üzer nden geçerek 'N-n' harf n