ANEXO XI 1
Currículo do ciclo formativo de formación profesional básica do título profe-2
sional básico en Reforma e Mantemento de Edificios 3
1. Identificación do título 4
O título profesional básico en Reforma e Mantemento de Edificios queda identifi-5
cado polos seguintes elementos: 6
– Denominación: Reforma e Mantemento de Edificios. 7
– Nivel: formación profesional básica. 8
– Duración: 2.000 horas. 9
– Familia profesional: Edificación e Obra Civil. 10
– Referente europeo: CINE-3.5.3 (Clasificación Internacional Normalizada da 11
Educación). 12
2. Perfil profesional 13
2.1. Competencia xeral do título 14
A competencia xeral do título profesional básico de Reforma e Mantemento de 15
Edificios consiste en realizar traballos auxiliares en obras de construción, de obra 16
nova, rehabilitación e reforma, colaborando na execución de fábricas para revestir, 17
na aplicación de revestimentos continuos e nos traballos de azulexado, pavimenta-18
ción e pintura, operando coa calidade indicada, cumprindo as normas de preven-19
ción de riscos laborais e protección ambiental correspondentes, e comunicándose 20
oralmente e por escrito en linguas galega e castelá, así como nalgunha lingua es-21
tranxeira. 22
2.2. Competencias do título 23
As competencias profesionais, persoais e sociais, e as competencias para a 24
aprendizaxe permanente deste título de técnico profesional básico de Reforma e 25
Mantemento de Edificios son as que se relacionan: 26
a) Acondicionar o lugar de faena para acometer a execución das obras, reunindo 27
os recursos necesarios e distribuíndoos nas zonas de abastecemento estableci-28
das, en condicións de seguridade. 29
b) Marcar e realizar o traballo encomendado, mantendo operativas as ferramen-30
tas e os medios auxiliares, de acordo coas boas prácticas do oficio. 31
c) Preparar manualmente pastas de xeso e escaiola, morteiros e adhesivos, res-32
pectando as instrucións de uso e asegurando a súa homoxeneidade. 33
d) Preparar soportes en paramentos verticais e horizontais mantendo os aliña-34
mentos marcados, realizando as operacións de picado, retirando entullos e man-35
tendo a área de traballo despexada. 36
e) Realizar gornecementos e revocaduras de xeso en condicións de seguridade 1
e calidade. 2
f) Reparar fábricas de ladrillo ou bloque, achegando material cerámico ou prefa-3
bricado e levantando, de ser o caso, pequenos lenzos para revestir. 4
g) Axudar aos oficios (electricidade, fontanaría e saneamento) para preparar e 5
completar os lugares de faena correspondentes, desmontando, de ser o caso, apa-6
rellos de fontanaría ou similares e elementos de carpintaría tradicional. 7
h) Terminar revestimentos á base de pinturas, imprimacións lisas non texturiza-8
das e empapelamentos, elaborando mesturas e aplicando capas (con brocha, role-9
te ou pistola) seguindo a secuencia de traballo establecida, en condicións de segu-10
ridade e coa uniformidade prevista. 11
i) Colocar falsos teitos de escaiola continuos e de placas, molduras e elementos 12
decorativos, en condicións de estabilidade e uniformidade. 13
j) Colaborar na realización de obras de pavimentación exterior e colocación de 14
moblaxe urbana. 15
k) Resolver problemas predicibles relacionados cos ámbitos físico, social, perso-16
al e produtivo, utilizando o razoamento científico e os elementos proporcionados 17
polas ciencias aplicadas e sociais. 18
l) Actuar de xeito saudable en contextos cotiáns que favorezan o desenvolve-19
mento persoal e social, analizando hábitos e influencias positivas para a saúde 20
humana. 21
m) Valorar actuacións encamiñadas á conservación ambiental, diferenciando as 22
consecuencias das actividades cotiás que poidan afectar o equilibrio do ambiente. 23
n) Obter e comunicar información destinada á autoaprendizaxe e ao seu uso en 24
distintos contextos do seu ambiente persoal, social ou profesional mediante recur-25
sos ao seu alcance e os propios das tecnoloxías da información e da comunica-26
ción. 27
ñ) Actuar con respecto e sensibilidade cara á diversidade cultural, o patrimonio 28
histórico-artístico e as manifestacións culturais e artísticas, apreciando o seu uso 29
como fonte de enriquecemento persoal e social. 30
o) Comunicarse con claridade, precisión e fluidez en contextos sociais ou profe-31
sionais e por diferentes medios, canles e soportes ao seu alcance, utilizando e 32
adecuando recursos lingüísticos orais e escritos propios das linguas galega e cas-33
telá. 34
p) Comunicarse en situacións habituais de carácter laboral, persoal e social, uti-35
lizando recursos lingüísticos básicos en lingua estranxeira. 36
q) Realizar explicacións sinxelas sobre acontecementos e fenómenos caracterís-37
ticos das sociedades contemporáneas a partir de información histórica e xeográfica 38
ao seu dispor. 39
r) Adaptarse ás novas situacións laborais orixinadas por cambios tecnolóxicos e 40
organizativos na súa actividade laboral, utilizando as ofertas formativas ao seu al-41
cance e localizando os recursos mediante as tecnoloxías da información e da co-42
municación. 1
s) Cumprir as tarefas propias do seu nivel con autonomía e responsabilidade, 2
empregando criterios de calidade e eficiencia no traballo asignado e efectuándoo 3
de forma individual ou como membro dun equipo. 4
t) Comunicarse eficazmente, respectando a autonomía e a competencia das 5
persoas que interveñen no seu ámbito de traballo, contribuíndo á calidade do tra-6
ballo realizado. 7
u) Asumir e cumprir as medidas de prevención de riscos e seguridade laboral na 8
realización das actividades laborais, evitando danos persoais, laborais e ambien-9
tais. 10
v) Cumprir as normas de calidade e de accesibilidade e deseño universais que 11
afectan a súa actividade profesional. 12
w) Actuar con espírito emprendedor, iniciativa persoal e responsabilidade na 13
elección dos procedementos da súa actividade profesional. 14
x) Exercer os dereitos e cumprir as obrigas derivadas da súa actividade profe-15
sional, de acordo co establecido na lexislación vixente, participando activamente 16
na vida económica, social e cultural. 17
2.3. Relación de cualificacións e unidades de competencia do Catálogo Nacional 18
de Cualificacións Profesionais incluídas no título
19
2.3.1. Cualificacións profesionais completas: 20
a) Operacións auxiliares de albanelaría de fábricas e cubertas, EOC271_1 (Real 21
decreto 872/2007, do 2 de xullo), que abrangue as seguintes unidades de compe-22
tencia: 23
– UC0276_1: realizar traballos auxiliares en obras de construción. 24
– UC0869_1: elaborar pastas, morteiros, adhesivos e formigóns. 25
– UC0142_1: construír fábricas para revestir. 26
– UC0870_1: construír vertentes para cubertas. 27
b) Operacións auxiliares de revestimentos continuos en construción, EOC272_1 28
(Real decreto 872/2007, do 2 de xullo), que abrangue as seguintes unidades de 29
competencia: 30
– UC0276_1: realizar traballos auxiliares en obras de construción. 31
– UC0869_1: elaborar pastas, morteiros, adhesivos e formigóns. 32
– UC0871_1: sanear e regularizar soportes para revestimento en construción. 33
– UC0872_1: realizar recebos e gornecementos a boa vista. 34
– UC0873_1: aplicar imprimacións e pinturas protectoras en construción. 35
2.3.2. Cualificacións profesionais incompletas: 36
Operacións básicas de revestimentos lixeiros e técnicos en construción, 37
EOC578_1 (Real decreto 1548/2011, do 31 de outubro): 38
– UC0276_1: realizar traballos auxiliares en obras de construción. 39
– UC0871_1: sanear e regularizar soportes para revestimento en construción. 1
– UC1903_1: realizar operacións básicas en instalación de placa de xeso lami-2
nado. 3
2.4. Contorno profesional 4
2.4.1. Estas persoas exercen a súa actividade en pequenas, medianas e gran-5
des empresas dedicadas á execución, á reforma e á rehabilitación de obras de edi-6
ficación e urbanización, por conta allea. 7
2.4.2. As ocupacións e os postos de traballo máis salientables son os seguintes: 8
– Operario/a de albanelaría básica. 9
– Axudante de albanel. 10
– Peón especializado. 11
– Axudante en pavimentación para urbanización. 12 – Axudante de solador/ora. 13 – Axudante de azulexador/ora. 14 – Axudante de esacaiolista. 15 – Auxiliar de xeseiro/a. 16 – Axudante de acabamentos. 17 – Auxiliar de empapelador/ora. 18 – Axudante de pintor/ora. 19
– Axudante de revestimentos continuos. 20
– Axudante de mantemento básico de edificios. 21
2.5. Prospectiva do sector ou dos sectores relacionados co título 22
a) A competitividade das empresas construtoras dedicadas á edificación e obra 23
civil estarán cada vez máis ligadas á súa capacidade de satisfacer as necesidades 24
da clientela no relativo ás características do produto e do servizo ofrecido. 25
b) A normativa de aplicación no sector exixirá que a calidade estea presente en 26
todas as fases do proceso construtivo, canto a deseño, compromiso de calidade de 27
produtos e materiais, procesos de execución e garantías das obras. 28
c) A seguridade e a saúde laboral constituirán un campo de importancia capital 29
no sector da construción e marcarase como obxectivo prioritario reducir os altos 30
niveis de sinistralidade, cunha formación permanentemente adaptada aos cambios 31
producidos pola innovación e tecnificación do sector. 32
d) As directivas comunitarias propiciarán a evolución da construción cara a un 33
modelo de desenvolvemento sustentable que evite a degradación ambiental, mar-34
cando os requisitos que deben satisfacer todos os produtos que interveñen nos 35
procesos construtivos, as condicións que deben cumprir para reducir o impacto 36
ambiental das obras realizadas e a correcta xestión de residuos xerados. 37
e) A innovación no sector fará posible o desenvolvemento de novos materiais, 38
incrementará o grao de automatización dos procesos de execución e reducirá a 1
produción a pé de obra, propiciando a utilización crecente de prefabricados. 2
f) A innovación orientarase á construción de infraestruturas intelixentes nas que 3
os servizos van cobrar unha importancia crecente, achagando solucións para me-4
llorar o confort das persoas usuarias. 5
g) As políticas enerxéticas comunitarias, estatais e autonómicas impulsarán me-6
didas para a utilización de enerxías renovables e para mellorar a eficiencia enerxé-7
tica en infraestruturas e servizos. 8
h) As tecnoloxías da información e da comunicación incorporaranse en todas as 9
fases dos procesos de construción, incluída a execución, dando resposta ás súas 10
necesidades concretas mediante programas informáticos integrados de deseño, 11
cálculo, planificación, control de custes, etc., específicos para o sector. 12
3. Ensinanzas do ciclo formativo 13
3.1. Obxectivos xerais do título 14
Os obxectivos xerais do ciclo formativo de formación profesional básica de Re-15
forma e Mantemento de Edificios son os seguintes: 16
a) Identificar as principais fases dos procesos de execución de obras de reforma 17
en edificación, determinando a secuencia de operacións para dispor o posto de 18
traballo e pór a punto equipamentos e ferramentas. 19
b) Interpretar esbozos e planos sinxelos de construción, identificando especifica-20
cións e cotas, para marcar e realizar o traballo encomendado. 21
c) Mesturar áridos e cementos mediante equipamentos manuais, identificando a 22
proporción de compoñentes establecida para preparar pastas, morteiros e adhesi-23
vos. 24
d) Aplicar técnicas manuais de preparación de superficies manexando as ferra-25
mentas e os equipamentos específicos, para dispor o soporte de paramentos de 26
calquera tipo en función do acabamento previsto. 27
e) Aplicar técnicas manuais de aplicación de capas de morteiros e pastas en su-28
perficies, manexando os equipamentos e as ferramentas convencionais, para gor-29
necer e revocar paramentos de calquera tipo. 30
f) Seleccionar os recursos necesarios de acordo coas especificacións do proce-31
demento establecido, manexando con destreza e seguridade os equipamentos e 32
as ferramentas, para a reparación de fábricas de ladrillo ou bloque. 33
g) Realizar operacións de transporte, abastecemento, desmontaxe, montaxe e 34
instalación de materiais e medios auxiliares, e de protección, manexando con des-35
treza e seguridade os equipamentos e as ferramentas, para axudar aos oficios re-36
lacionados coa edificación. 37
h) Aplicar técnicas manuais de preparación e acabamento de paramentos, ma-38
nexando con destreza e seguridade ferramentas convencionais, para pintar e em-39
papelar. 40
i) Aplicar técnicas manuais de suxeición de placas suspendidas, manexando con 1
destreza e seguridade ferramentas convencionais, para colocar falsos teitos de es-2
caiola. 3
j) Realizar operacións de transporte, abastecemento, desmontaxe, montaxe e 4
instalación de materiais e dos medios auxiliares, e de protección, manexando con 5
destreza e seguridade os equipamentos e as ferramentas, para colaborar na reali-6
zación de obras de construción en xeral. 7
k) Comprender os fenómenos que acontecen no ámbito natural mediante o co-8
ñecemento científico como un saber integrado, así como coñecer e aplicar os mé-9
todos para identificar e resolver problemas básicos nos campos do coñecemento e 10
da experiencia. 11
l) Desenvolver habilidades para formular, interpretar e resolver problemas, e 12
aplicar o razoamento de cálculo matemático para se desenvolver na sociedade e 13
no ámbito laboral, e para xestionar os seus recursos económicos. 14
m) Identificar e comprender os aspectos básicos de funcionamento do corpo 15
humano e pólos en relación coa saúde individual e colectiva, e valorar a hixiene e a 16
saúde, para permitir o desenvolvemento e o afianzamento de hábitos saudables de 17
vida en función do contorno. 18
n) Desenvolver hábitos e valores acordes coa conservación e a sustentabilidade 19
do patrimonio natural, comprendendo a interacción entre os seres vivos e o medio 20
natural, para valorar as consecuencias que se derivan da acción humana sobre o 21
equilibrio ambiental. 22
ñ) Desenvolver as destrezas básicas das fontes de información utilizando con 23
sentido crítico as tecnoloxías da información e da comunicación, para obter e co-24
municar información nos contornos persoal, social ou profesional. 25
o) Recoñecer características básicas de producións culturais e artísticas, apli-26
cando técnicas de análise básica dos seus elementos, para actuar con respecto e 27
sensibilidade cara á diversidade cultural, o patrimonio histórico-artístico e as mani-28
festacións culturais e artísticas. 29
p) Desenvolver e afianzar habilidades e destrezas lingüísticas, e alcanzar o nivel 30
requirido de precisión, claridade e fluidez, utilizando os coñecementos sobre as 31
linguas galega e castelá, para se comunicar no seu contexto social, na súa vida 32
cotiá e na actividade laboral. 33
q) Desenvolver habilidades lingüísticas básicas en lingua estranxeira para se 34
comunicar de xeito oral e escrito en situacións habituais e predicibles da vida cotiá 35
e profesional. 36
r) Recoñecer causas e trazos propios de fenómenos e acontecementos contem-37
poráneos, a súa evolución histórica e a súa distribución xeográfica, para explicar 38
as características propias das sociedades contemporáneas. 39
s) Desenvolver valores e hábitos de comportamento baseados en principios de-40
mocráticos, aplicándoos nas súas relacións sociais habituais e na resolución pací-41
fica dos conflitos. 42
t) Comparar e seleccionar recursos e ofertas formativas existentes para a apren-43
dizaxe ao longo da vida, para se adaptar ás novas situacións laborais e persoais. 1
u) Desenvolver a iniciativa, a creatividade e o espírito emprendedor, así como a 2
confianza en si mesmo/a, a participación e o espírito crítico, para resolver situa-3
cións e incidencias da actividade profesional ou de índole persoal. 4
v) Desenvolver traballos en equipo asumindo os deberes, cooperando coas de-5
mais persoas con tolerancia e respecto, para a realización eficaz das tarefas e co-6
mo medio de desenvolvemento persoal. 7
w) Utilizar as tecnoloxías da información e da comunicación para se informar, se 8
comunicar, aprender e facilitar as tarefas laborais. 9
x) Relacionar os riscos laborais e ambientais coa actividade laboral, co propósito 10
de utilizar as medidas preventivas correspondentes para a protección persoal, evi-11
tando danos ambientais e ás demais persoas. 12
y) Desenvolver as técnicas da súa actividade profesional asegurando a eficacia 13
e a calidade no seu traballo, e propor, se procede, melloras nas actividades de tra-14
ballo. 15
z) Recoñecer os dereitos e deberes como axente activo na sociedade, tendo en 16
conta o marco legal que regula as condicións sociais e laborais, para participar na 17
cidadanía democrática. 18
aa) Analizar e valorar a participación, o respecto, a tolerancia e a igualdade de 19
oportunidades, para facer efectivo o principio de igualdade entre mulleres e homes. 20
3.2. Módulos profesionais 21
Os módulos do ciclo formativo de formación profesional básica de Reforma e 22
Mantemento de Edificios son os que se relacionan: 23
– MP3009. Ciencias aplicadas I. 24
– MP3011. Comunicación e sociedade I. 25
– MP3012. Comunicación e sociedade II. 26
– MP3019. Ciencias aplicadas II. 27 – MP3082. Albanelaría básica. 28 – MP3083. Gornecementos e revocaduras. 29 – MP3084. Falsos teitos. 30 – MP3085. Pintura e empapelamento. 31
– MP3086. Reformas e mantemento básico de edificios. 32
– MP3087. Traballos de pavimentación exterior e de urbanización. 33
– MP3089. Formación en centros de traballo. 34
3.3. Vinculación con capacitacións profesionais 35
A superación con avaliación positiva da formación sobre prevención de riscos 36
laborais establecida neste decreto, polo que se establece o título profesional bási-37
co en Reforma e Mantemento de Edificios, garante o nivel de coñecementos nece-38
sarios para a obtención da Tarxeta Profesional da Construción, de acordo coas 1
exixencias establecidas na Lei 32/2006, do 18 de outubro, reguladora da subcon-2
tratación no sector da construción, e co establecido no Convenio Xeral do Sector 3
da Construción 2007-2011. 4
4.
Desenvolvemento de módulos
1
4.1
Módulo profesional: Ciencias aplicadas I
2
Código: MP3009.
3
Duración: 175 horas.
4
4.1.1
Resultados de aprendizaxe e criterios de avaliación
5
RA1. Resolve problemas matemáticos en situacións cotiás, utilizando os elementos
bá-6
sicos da linguaxe matemática e as súas operacións. 7
– CA1.1. Identificáronse os tipos de números e utilizáronse para interpretar
adecua-8
damente a información cuantitativa. 9
– CA1.2. Realizáronse cálculos con eficacia mediante cálculo mental ou mediante
al-10
goritmos de lapis e calculadora (física ou informática). 11
– CA1.3. Utilizáronse as TIC como medio de procura de información.
12
– CA1.4. Operouse con potencias de expoñente natural e enteiro aplicando as
propie-13
dades. 14
– CA1.5. Utilizouse a notación científica para representar números moi grandes ou
15
moi pequenos e operar con eles. 16
– CA1.6. Representáronse os números reais sobre a recta numérica.
17
– CA1.7. Caracterizouse a proporción como expresión matemática.
18
– CA1.8. Comparáronse magnitudes establecendo o seu tipo de proporcionalidade.
19
– CA1.9. Utilizouse a regra de tres para resolver problemas nos que interveñen
magni-20
tudes directamente e inversamente proporcionais. 21
– CA1.10. Aplicouse o xuro simple e composto en actividades cotiás.
22
RA2. Recoñece as instalacións e o material de laboratorio e valóraos como recursos
ne-23
cesarios para a realización das actividades prácticas. 24
– CA2.1. Identificáronse as técnicas experimentais que se vaian realizar.
25
– CA2.2. Manipuláronse adecuadamente os materiais instrumentais do laboratorio.
26
– CA2.3. Tivéronse en conta as condicións de hixiene e seguridade para as técnicas
27
experimentais que se vaian realizar. 28
RA3. Identifica propiedades fundamentais da materia nas formas en que se presenta na
29
natureza, manexando as súas magnitudes físicas e as súas unidades fundamentais en 30
unidades de sistema métrico decimal. 31
– CA3.1. Describíronse as propiedades da materia.
32
– CA3.2. Practicáronse os cambios de unidades de lonxitude, masa e capacidade.
33
– CA3.3. Identificouse a equivalencia entre unidades de volume e capacidade.
34
– CA3.4. Efectuáronse medidas en situacións reais utilizando as unidades do sistema
35
métrico decimal e utilizando a notación científica. 36
– CA3.5. Identificouse a denominación dos cambios de estado da materia.
37
– CA3.6. identificáronse, con exemplos sinxelos, diferentes sistemas materiais
homo-38
xéneos e heteroxéneos. 39
– CA3.7. Identificáronse os estados de agregación nos que se presenta a materia e uti-1
lizáronse modelos cinéticos para explicar os cambios de estado. 2
– CA3.8. Identificáronse sistemas materiais en relación co seu estado na natureza.
3
– CA3.9. Recoñecéronse os estados de agregación dunha substancia dada a súa
tempe-4
ratura de fusión e de ebulición. 5
– CA3.10. Establecéronse diferenzas entre ebulición e evaporación utilizando
exem-6
plos sinxelos. 7
RA4. Utiliza o método máis adecuado para a separación de compoñentes de mesturas
8
sinxelas en relación co proceso físico ou químico en que se basea. 9
– CA4.1. Identificouse e describiuse o que se considera substancia pura e mestura.
10
– CA4.2. Establecéronse as diferenzas fundamentais entre mesturas e compostos.
11
– CA4.3. Discrimináronse os procesos físicos e químicos.
12
– CA4.4. Seleccionáronse, dunha listaxe de substancias, as mesturas, os compostos e
13
os elementos químicos. 14
– CA4.5. Aplicáronse de xeito práctico diferentes separacións de mesturas por
méto-15
dos sinxelos. 16
– CA4.6. Describíronse as características xerais básicas de materiais en relación coas
17
profesións, utilizando as TIC. 18
– CA4.7. Traballouse en equipo na realización de tarefas.
19
RA5. Recoñece como a enerxía está presente nos procesos naturais, describindo
fenó-20
menos simples da vida real. 21
– CA5.1. Identificáronse situacións da vida cotiá nas que se pon de manifesto a
inter-22
vención da enerxía. 23
– CA5.2. Recoñecéronse diversas fontes de enerxía.
24
– CA5.3. Establecéronse grupos de fontes de enerxía renovable e non renovable.
25
– CA5.4. Amosáronse as vantaxes e os inconvenientes (obtención, transporte e
utiliza-26
ción) das fontes de enerxía renovables e non renovables, utilizando as TIC. 27
– CA5.5. Aplicáronse cambios de unidades de enerxía.
28
– CA5.6. Amosouse, en diferentes sistemas, a conservación da enerxía.
29
– CA5.7. Describíronse procesos relacionados co mantemento do organismo e da vida
30
nos que se aprecia claramente o papel da enerxía. 31
RA6. Localiza as estruturas anatómicas básicas discriminando os sistemas ou os
apare-32
llos aos que pertencen e asociándoos ás funcións que producen no organismo. 33
– CA6.1. Identificáronse e describíronse os órganos que configuran o corpo humano, e
34
asociáronse ao sistema ou ao aparello correspondente. 35
– CA6.2. Relacionouse cada órgano, sistema e aparello á súa función, e indicáronse as
36
súas asociacións. 37
– CA6.3. Describiuse a fisioloxía do proceso de nutrición e identificouse a función das
38
estruturas anatómicas dos aparellos dixestivo, circulatorio, respiratorio e excretor. 39
– CA6.4. Describiuse a fisioloxía do proceso de reprodución e identificouse a función
40
das estruturas anatómicas do aparello reprodutor. 41
– CA6.5. Detallouse como funciona o proceso de relación e identificouse a función
42
das estruturas anatómicas dos sistemas nervioso e endócrino. 43
– CA6.6. Utilizáronse ferramentas informáticas para describir adecuadamente
apare-44
llos e sistemas. 45
RA7. Diferencia a saúde da doenza, relacionando os hábitos de vida coas doenzas máis 1
frecuentes e recoñecendo os principios básicos de defensa contra elas. 2
– CA7.1. Identificáronse situacións de saúde e de doenza para as persoas.
3
– CA7.2. Describíronse os mecanismos encargados da defensa do organismo.
4
– CA7.3. Identificáronse e clasificáronse as doenzas infecciosas e non infecciosas
5
máis comúns na poboación, e recoñecéronse as súas causas, a súa prevención e os 6
seus tratamentos. 7
– CA7.4. Relacionáronse os axentes que causan as doenzas infecciosas habituais co
8
contaxio producido. 9
– CA7.5. Describiuse a acción das vacinas, dos antibióticos e doutras achegas da
cien-10
cia médica para o tratamento e a prevención de doenzas infecciosas. 11
– CA7.6. Recoñeceuse o papel das campañas de vacinación na prevención de doenzas
12
infecciosas. 13
– CA7.7. Describiuse o tipo de doazóns e os problemas que se producen nos
trans-14
plantes. 15
– CA7.8. Recoñecéronse situacións de risco para a saúde relacionadas co contorno
16
profesional máis próximo. 17
– CA7.9. Deseñáronse pautas de hábitos saudables relacionados con situacións cotiás.
18
RA8. Elabora menús e dietas equilibradas sinxelas diferenciando os nutrientes que
con-19
teñen e adaptándoos aos parámetros corporais e a situacións diversas. 20
– CA8.1. Discriminouse entre o proceso de nutrición e o de alimentación.
21
– CA8.2. Diferenciáronse os nutrientes necesarios para o mantemento da saúde.
22
– CA8.3. Recoñeceuse a importancia dunha boa alimentación e do exercicio físico no
23
coidado do corpo humano. 24
– CA8.4. Relacionáronse as dietas coa saúde, diferenciando entre as necesarias para o
25
mantemento da saúde e as que poden conducir a unha mingua desta. 26
– CA8.5. Realizouse o cálculo sobre balances calóricos en situacións habituais do
con-27
torno. 28
– CA8.6. Calculouse o metabolismo basal e os seus resultados, e representouse nun
29
diagrama establecendo comparacións e conclusións. 30
– CA8.7. Elaboráronse menús para situacións concretas, investigando na rede as
pro-31
piedades dos alimentos. 32
RA9. Resolve situacións cotiás, utilizando expresións alxébricas sinxelas e aplicando 33
os métodos de resolución máis axeitados. 34
– CA9.1. Concretáronse propiedades ou relacións de situacións sinxelas mediante
ex-35
presións alxébricas. 36
– CA9.2. Simplificáronse expresións alxébricas sinxelas utilizando métodos de
desen-37
volvemento e factorización. 38
– CA9.3. Resolvéronse problemas da vida cotiá en que cumpra a formulación e a
reso-39
lución de ecuacións de primeiro grao. 40
– CA9.4. Resolvéronse problemas sinxelos utilizando métodos gráficos e as TIC.
4.1.2
Contidos básicos
1
BC1. Resolución de problemas mediante operacións básicas
2
Recoñecemento e diferenciación dos tipos de números. Representación na recta real.
3
Utilización da xerarquía das operacións.
4
Interpretación e utilización dos números reais e das operacións en diferentes contextos.
5
Notación científica. Representación e operacións de suma, resta, multiplicación e
divi-6
sión. 7
Proporcionalidade directa e inversa. Regra de tres. Comparación de magnitudes.
8
As porcentaxes na economía.
9
Técnicas de procura de información coas tecnoloxías da información e da comunica-10
ción. 11
BC2. Recoñecemento de materiais e instalacións de laboratorio
12
Normas xerais de traballo no laboratorio.
13
Normas de seguridade e hixiene no laboratorio.
14
Materiais de laboratorio: tipos e utilidade. 15
Técnicas experimentais. Manexo da instrumentación do laboratorio na realización de 16
actividades prácticas. 17
BC3. Identificación das formas da materia
18
Unidades de lonxitude, capacidade e masa no sistema métrico decimal: cálculos,
equi-19
valencias e medidas. Uso da notación científica. 20
Materia: propiedades.
21
Clasificación da materia segundo o seu estado de agregación e composición.
22
Estados de agregación: sólido, líquido e gasoso. Temperatura de fusión e de ebulición.
23
Sistemas materiais homoxéneos e heteroxéneos. Estados de agregación dos materiais na
24
natureza. 25
Natureza corpuscular da materia. Cambios de estado e modelos cinéticos.
26
BC4. Separación de mesturas e substancias
27
Substancias puras e mesturas: identificación, descrición e diferenciación.
28
Substancias puras: elementos e compostos. Táboa periódica.
29
Técnicas básicas de separación de mesturas no laboratorio. Procesos físicos e químicos
30
que interveñen. 31
Características básicas dos materiais relacionados co perfil profesional. 32
Traballo en equipo: repartición de tarefas, normas, orde e elaboración de informes.
BC5. Recoñecemento da enerxía nos procesos naturais
1
Manifestacións da enerxía na natureza: fontes de enerxía e procesos en que esta
inter-2
vén. 3
Fontes de enerxía renovable e non renovable: identificación. Vantaxes e inconvenientes
4
de cada unha. 5
A enerxía na vida cotiá: identificación de situacións próximas.
6
Formas de enerxía e a súa transformación. Lei de conservación da enerxía.
7
Enerxía, calor e temperatura. Unidades máis habituais do Sistema Internacional.
8
BC6. Localización de estruturas anatómicas básicas
9
Niveis de organización da materia viva. Órganos, aparellos e sistemas. Relacións entre
10
eles e as súas funcións. 11
Fisioloxía do proceso de nutrición: aparellos dixestivo, circulatorio, respiratorio e ex-12
cretor. 13
Fisioloxía do proceso de relación: sistemas nervioso e endócrino.
14
Fisioloxía do proceso de reprodución: aparello reprodutor e desenvolvemento
embrio-15
nario. 16
BC7. Diferenciación entre saúde e doenza
17
Saúde e doenza: concepto e diferenciación.
18
Tipos de doenzas: infecciosas e non infecciosas; doenzas de transmisión sexual.
Cau-19
sas, prevención e tratamentos. 20
Mecanismos encargados da defensa do organismo. Sistema inmunitario.
21
Hixiene e prevención de doenzas. Tratamento fronte ás doenzas infecciosas. Vacinas.
22
Transplantes e doazóns.
23
Saúde mental: prevención de drogodependencias e de trastornos alimentarios.
24
Hábitos de vida saudables relacionados coas doenzas máis frecuentes e con situacións
25
cotiás. 26
BC8. Elaboración de menús e de dietas
27
Alimentos e nutrientes: diferenciación. Recoñecemento de nutrientes presentes nos
28
alimentos. 29
Alimentación e saúde. Hábitos saudables relacionados coa alimentación.
30
Concepto e elaboración de dietas. Tipos de dietas. Elaboración de menús.
31
Hábitos saudables relacionados coa alimentación. Importancia dunha boa alimentación
32
e do exercicio físico. 33
BC9. Resolución de ecuacións sinxelas
34
Progresións aritméticas e xeométricas.
35
Tradución de situacións da linguaxe verbal á alxébrica.
Transformación de expresións alxébricas. Operacións alxébricas de suma, diferenza, 1
multiplicación e factor común. 2
Desenvolvemento e factorización de expresións alxébricas. Identidades notables.
3
Resolución de ecuacións de primeiro grao cunha incógnita.
4
Aplicación de métodos gráficos de resolución de problemas.
5 6
4.1.3
Orientacións pedagóxicas
7
Este módulo contribúe a alcanzar as competencias para a aprendizaxe permanente e contén 8
a formación para que o alumnado sexa consciente tanto da súa propia persoa como do me-9
dio que o rodea. 10
Os contidos deste módulo contribúen a afianzar e aplicar hábitos saudables en todos os 11
aspectos da vida cotiá. 12
Así mesmo, utilizan a linguaxe operacional das matemáticas na resolución de proble-13
mas de índole diversa, aplicados a calquera situación, tanto na vida cotiá como na vida la-14
boral. 15
A estratexia de aprendizaxe para o ensino deste módulo, que integra ciencias como as 16
matemáticas, a química, a bioloxía e a xeoloxía, enfócase aos conceptos principais e aos 17
principios das ciencias, involucrando o alumnado na resolución de problemas sinxelos e 18
na realización doutras tarefas significativas, e permítelle traballar de xeito autónomo para 19
construír a súa propia aprendizaxe e culminar en resultados reais xerados por el mesmo. 20
A formación do módulo contribúe a alcanzar os obxectivos k), l), m), n) e ñ) do ciclo 21
formativo e as competencias k), l), m) e n). Ademais, relaciónase cos obxectivos t), u), v), 22
w), x), y) e z), e coas competencias r), s), t), u), v), w) e x), que se incluirán neste módulo 23
profesional de xeito coordinado co resto de módulos profesionais. 24
As liñas de actuación no proceso de ensino e aprendizaxe que permiten alcanzar as 25
competencias do módulo han versar sobre: 26
– Utilización dos números e das súas operacións para resolver problemas.
27
– Recoñecemento das formas da materia.
28
– Recoñecemento e uso de material de laboratorio básico.
29
– Identificación e localización das estruturas anatómicas.
30
– Realización de exercicios de expresión oral, aplicando as normas básicas de atención
31
ao público. 32
– Importancia da alimentación para unha vida saudable.
33
– Resolución de problemas, tanto no ámbito científico como no cotián.
34 35
4.2
Módulo profesional: Comunicación e sociedade I
1 Código: MP3011. 2 Duración: 206 horas. 34.2.1
Unidade formativa 1: Comunicación en linguas galega e castelá I
4
Código: MP3011_13.
5
Duración: 88 horas.
6
4.2.1.1 Resultados de aprendizaxe e criterios de avaliación
7
RA1. Utiliza estratexias comunicativas para interpretar e comunicar información oral 8
en lingua galega e en lingua castelá, aplicando os principios da escoita activa, estrate-9
xias sinxelas de composición e as normas lingüísticas básicas. 10
– CA1.1. Analizouse a estrutura de textos orais procedentes dos medios de
comunica-11
ción de actualidade e identificáronse as súas características principais. 12
– CA1.2. Aplicáronse as habilidades básicas para realizar unha escoita activa,
identifi-13
cando o sentido global e os contidos específicos dunha mensaxe oral. 14
– CA1.3. Realizouse un bo uso dos elementos de comunicación non verbal nas
argu-15
mentacións e nas exposicións. 16
– CA1.4. Analizáronse os usos e os niveis da lingua, así como as normas lingüísticas,
17
na comprensión e aplicáronse na composición de mensaxes orais, e revisáronse e 18
elimináronse os usos discriminatorios, nomeadamente nas relacións de xénero. 19
– CA1.5. Utilizouse a terminoloxía gramatical axeitada na comprensión das
activida-20
des gramaticais propostas e na súa resolución. 21
RA2. Utiliza estratexias comunicativas para interpretar e comunicar información escrita
22
en lingua galega e en lingua castelá, aplicando á composición autónoma de textos bre-23
ves seleccionados, estratexias de lectura comprensiva e de análise, síntese e clasifica-24
ción, de xeito estruturado e progresivo. 25
– CA2.1. Valoráronse e analizáronse as características principais dos tipos de textos
26
en relación coa súa idoneidade para o traballo que se desexe realizar e en función da 27
súa finalidade. 28
– CA2.2. Utilizáronse diversas ferramentas de procura na comprensión dun texto
es-29
crito, aplicando estratexias de reinterpretación de contidos. 30
– CA2.3. Aplicáronse sistematicamente estratexias de lectura comprensiva na
interpre-31
tación dos textos, extraendo conclusións para a súa aplicación nas actividades de 32
aprendizaxe e recoñecendo posibles usos discriminatorios desde a perspectiva de 33
xénero. 34
– CA2.4. Resumiuse o contido dun texto escrito, extraendo a idea principal, as
secun-35
darias e o propósito comunicativo, e revisáronse e reformuláronse as conclusións ob-36
tidas. 37
– CA2.5. Analizouse a estrutura de textos escritos de utilización diaria, recoñecendo
38
usos e niveis da lingua, e pautas de elaboración. 39
– CA2.6. Aplicáronse as principais normas gramaticais e ortográficas na redacción de
40
textos, de xeito que o texto final resulte claro e preciso. 41
– CA2.7. Desenvolvéronse pautas sistemáticas na elaboración de textos escritos que 1
permiten a valoración das aprendizaxes desenvolvidas e a reformulación das necesi-2
dades de aprendizaxe para mellorar a comunicación escrita. 3
– CA2.8. Seguíronse pautas de presentación de traballos escritos tendo en conta o
con-4
tido, o formato e o público destinatario, utilizando un vocabulario adecuado ao con-5
texto. 6
– CA2.9. Resolvéronse actividades de comprensión e análise das estruturas
gramati-7
cais e comprobouse a validez das inferencias realizadas. 8
RA3. Realiza a lectura de textos literarios representativos da literatura castelá anterio-9
res ao século XIX, xerando criterios estéticos para a construción do gusto persoal. 10
– CA3.1. Contrastáronse as etapas de evolución da literatura en lingua castelá no
perí-11
odo considerado e recoñecéronse as obras máis representativas. 12
– CA3.2. Valorouse a estrutura e o uso da linguaxe na lectura persoal dunha obra
lite-13
raria adecuada ao nivel, situándoa no seu contexto e utilizando instrumentos proto-14
colizados de recollida de información. 15
– CA3.3. Expresáronse opinións persoais razoadas sobre os aspectos máis e menos
16
apreciados dunha obra e sobre a implicación entre o seu contido e as propias expe-17
riencias vitais. 18
– CA3.4. Aplicáronse estratexias para a comprensión de textos literarios, tendo en
19
conta os temas e os motivos básicos. 20
– CA3.5. Presentouse información sobre períodos, autores e obras da literatura en
lin-21
gua castelá a partir de textos literarios. 22
RA4. Realiza a lectura de textos literarios representativos da literatura en lingua galega 23
anteriores ao século XX, xerando criterios estéticos para a construción do gusto perso-24
al. 25
– CA4.1. Contrastáronse as etapas de evolución da literatura en lingua galega no
perí-26
odo considerado e recoñecéronse as obras máis representativas. 27
– CA4.2. Valorouse a estrutura e o uso da linguaxe na lectura persoal dunha obra
lite-28
raria adecuada ao nivel, situándoa no seu contexto e utilizando instrumentos proto-29
colizados de recollida de información. 30
– CA4.3. Expresáronse opinións persoais razoadas sobre os aspectos máis e menos
31
apreciados dunha obra e sobre a implicación entre o seu contido e as propias expe-32
riencias vitais. 33
– CA4.4. Aplicáronse estratexias para a comprensión de textos literarios, tendo en
34
conta os temas e os motivos básicos. 35
– CA4.5. Presentouse información sobre períodos, autores e obras da literatura en
lin-36
gua galega a partir de textos literarios. 37
RA5. Coñece a formación da lingua galega e da lingua castelá e as distintas etapas da
38
súa historia social ata o século XIX, así como os fenómenos de contacto de linguas, 39
sendo consciente da necesidade de normalizar a lingua galega no marco do plurilin-40
güismo. 41
– CA5.1. Analizáronse as características de formación da lingua galega e da lingua
42
castelá. 43
– CA5.2. Identificáronse as causas e consecuencias dos feitos máis relevantes da
his-44
toria social da lingua galega e da lingua castelá anterior ao século XX. 45
– CA5.3. Analizáronse os fenómenos de contacto de linguas, atendendo a situacións
46
de bilingüismo, diglosia, interferencias e o conflito lingüístico. 47
– CA5.4. Valorouse a necesidade de normalizar a lingua galega no marco do plurilin-1
güismo, rexeitando os prexuízos lingüísticos. 2
4.2.1.2 Contidos básicos
3
BC1. Utilización de estratexias de comunicación oral en lingua galega e en lingua castelá
4
Textos orais. 5
Aplicación de escoita activa na comprensión de textos orais.
6
Pautas para evitar a disrupción en situacións de comunicación oral.
7
Intercambio comunicativo.
8
– Elementos extralingüísticos da comunicación oral.
9
– Usos orais informais e formais da lingua.
10
– Adecuación ao contexto comunicativo.
11
Aplicación das normas lingüísticas na comunicación oral. Organización da frase:
estru-12
turas gramaticais básicas en lingua galega e en lingua castelá. 13
Composicións orais.
14
– Exposicións orais sinxelas sobre feitos da actualidade.
15
– Presentacións orais sinxelas.
16
– Uso de medios de apoio: medios audiovisuais e TIC.
17
BC2. Utilización de estratexias de comunicación escrita en lingua galega e en lingua
18
castelá
19
Tipos de textos. Características de textos de propios da vida cotiá e profesional. 20
Estratexias de lectura: elementos textuais. 21
Pautas para a utilización de dicionarios diversos. 22
Estratexias básicas no proceso de composición escrita.
23
Presentación de textos escritos en distintos soportes. Aplicación das normas gramaticais
24
e ortográficas en lingua castelá e en lingua galega. 25
Textos escritos. 26
– Principais conectores textuais en lingua castelá e en lingua galega.
27
– Aspectos básicos das formas verbais nos textos, con especial atención ás perífrases
28
verbais, á concordancia e a coherencia temporal e modal. 29
– Funcións substantiva, adxectiva e adverbial do verbo.
30
– Sintaxe: enunciado, frase e oración; suxeito e predicado; complemento directo,
indi-31
recto, de réxime, circunstancial, axente e atributo. 32
– Estruturas subordinadas: substantivas, adxectivas e adverbiais.
33
BC3. Lectura de textos literarios en lingua castelá anteriores ao século XIX
34
Pautas para a lectura de fragmentos literarios. 35
Instrumentos para a recollida de información da lectura dunha obra literaria.
36
Características estilísticas e temáticas da literatura en lingua castelá a partir da Idade 37
Media e ata o século XVIII. 38
Narrativa: temas e estilos recorrentes segundo a época literaria. 1
Poesía: temas e estilos recorrentes segundo a época literaria. Interpretación. 2
Teatro: temas e estilos segundo a época literaria. 3
BC4. Lectura de textos literarios en lingua galega anteriores ao século XX
4
Pautas para a lectura de fragmentos literarios. 5
Instrumentos para a recollida de información da lectura dunha obra literaria.
6
Características estilísticas e temáticas da literatura en lingua galega desde a Idade
Me-7
dia e ata o século XIX. 8
A literatura medieval. 9
A literatura dos Séculos Escuros.
10
A literatura do século XIX: etapas e obras máis significativas. 11
BC5. Coñecemento da formación da lingua galega e da lingua castelá e das distintas
12
etapas da súa historia social ata o século XIX, así como os fenómenos de contacto de
13
linguas.
14
A formación da lingua galega e da lingua castelá.
15
Características das etapas da historia social da lingua galega e da lingua castelá ata o 16
século XIX. 17
Análise dos fenómenos de contacto de linguas (bilingüismo, diglosia, conflito
lingüísti-18
co e interferencias). 19
Adopción de actitudes positivas cara á normalización da lingua galega e coñecemento
20
do proceso. 21
Valoración do plurilingüismo como expresión da riqueza cultural da humanidade.
22
Crítica dos prexuízos lingüísticos. 23
4.2.2
Unidade formativa 2: Comunicación en lingua inglesa I
24
Código: MP3011_23.
25
Duración: 59 horas.
26
4.2.2.1 Resultados de aprendizaxe e criterios de avaliación
27
RA1. Utiliza estratexias para interpretar e comunicar información oral en lingua
ingle-28
sa, elaborando presentacións orais de pouca extensión, ben estruturadas, relativas a si-29
tuacións habituais de comunicación cotiá e frecuente de ámbito persoal, público ou pro-30
fesional. 31
– CA1.1. Aplicáronse as estratexias de escoita activa para a comprensión precisa das
32
mensaxes recibidas. 33
– CA1.2. Identificouse a intención comunicativa básica de mensaxes directas ou
reci-34
bidas mediante formatos electrónicos, valorando as situacións de comunicación e as 35
súas implicacións no uso do vocabulario empregado. 36
– CA1.3. Identificouse o sentido global do texto oral que presenta a información de 1
xeito secuenciado e progresivo en situacións habituais frecuentes e de contido predi-2
cible. 3
– CA1.4. Identificáronse trazos fonéticos e de entoación común e evidente que axuden
4
a entender o sentido xeral da mensaxe. 5
– CA1.5. Realizáronse presentacións orais breves de textos descritivos, narrativos e
6
instrutivos dos ámbitos persoal, público ou profesional, de acordo cun guión sinxelo, 7
aplicando a estrutura de cada tipo de texto e utilizando, de ser o caso, medios infor-8
máticos. 9
– CA1.6. Utilizáronse estruturas gramaticais básicas adaptadas a contextos diferentes
10
(formal, non formal e situacións profesionais), e un repertorio esencial e restrinxido 11
de expresións, frases e palabras de situacións habituais frecuentes e de contido alta-12
mente predicible segundo o propósito comunicativo do texto. 13
– CA1.7. Expresouse con certa claridade, usando unha entoación e unha pronuncia
14
comprensible, aceptándose as pausas e as dúbidas frecuentes. 15
– CA1.8. Amosouse unha actitude reflexiva acerca da información que supoña
calque-16
ra tipo de discriminación. 17
– CA1.9. Identificáronse as normas de relacións sociais básicas e estandarizadas dos
18
países onde se fale a lingua estranxeira. 19
– CA1.10. Identificáronse os costumes ou as actividades cotiás da comunidade onde
20
se fale a lingua estranxeira. 21
RA2. Participa en conversas en lingua inglesa utilizando unha linguaxe sinxela e clara
22
en situacións habituais frecuentes dos ámbitos persoal ou profesional, activando estra-23
texias de comunicación básicas. 24
– CA2.1. Dialogouse, de xeito dirixido e seguindo un guión ben estruturado,
utilizan-25
do un repertorio memorizado de modelos de oracións e conversas breves e básicas, 26
sobre situacións habituais frecuentes e de contido altamente predicible. 27
– CA2.2. Mantívose a interacción utilizando estratexias de comunicación sinxelas para
28
amosar o interese e a comprensión. 29
– CA2.3. Utilizáronse estratexias básicas de compensación para suplir carencias na
30
lingua estranxeira, como a observación da persoa interlocutora e a procura da súa 31
axuda para facilitar a bidirecionalidade da comunicación. 32
– CA2.4. Utilizáronse estruturas gramaticais básicas e un repertorio esencial e
restrin-33
xido de expresións, frases, palabras e marcadores de discurso lineais, segundo o 34
propósito comunicativo do texto. 35
– CA2.5. Expresouse con certa claridade, utilizando unha entoación e unha pronuncia
36
comprensibles, aceptándose as pausas e as dúbidas frecuentes, nun rexistro formal 37
ou neutro e sempre que as condicións acústicas sexan boas e a mensaxe non estea 38
distorsionada. 39
RA3. Elabora textos escritos breves e sinxelos en lingua inglesa, en situacións de
co-40
municacións habituais e frecuentes dos ámbitos persoal, público ou profesional, desen-41
volvendo estratexias estruturadas de composición, e aplica estratexias de lectura com-42
prensiva. 43
– CA3.1. Leuse o texto de xeito comprensivo, recoñecendo os seus trazos básicos, o
44
seu contido global, e analizouse a súa intención e o seu contexto. 45
– CA3.2. Identificáronse as ideas fundamentais e a intención comunicativa básica do
46
texto. 47
– CA3.3. Identificáronse estruturas gramaticais básicas e un repertorio limitado de ex-1
presións, frases, palabras e marcadores de discurso lineais, en situacións habituais 2
frecuentes, de contido moi predicible. 3
– CA3.4. Completáronse e reorganizáronse frases e oracións, atendendo ao propósito
4
comunicativo e a normas gramaticais básicas. 5
– CA3.5. Elaboráronse textos breves e adecuados a un propósito comunicativo,
se-6
guindo modelos estruturados. 7
– CA3.6. Utilizouse o léxico esencial axeitado para situacións frecuentes e para o
con-8
texto dos ámbitos persoal ou profesional. 9
– CA3.7. Amosouse interese pola boa presentación dos textos escritos, respectando as
10
normas gramaticais, ortográficas e tipográficas, e seguindo sinxelas pautas de revi-11
sión. 12
– CA3.8. Utilizáronse dicionarios impresos e en liña e correctores ortográficos dos
13
procesadores na composición dos textos. 14
– CA3.9. Amosouse unha actitude reflexiva acerca da información que supoña
calque-15
ra tipo de discriminación. 16
4.2.2.2 Contidos básicos
17
BC1. Comprensión e produción de testos orais básicos en lingua inglesa
18
Ideas principais en chamadas, mensaxes, ordes e indicacións moi claras.
19
Descrición xeral de persoas, lugares e obxectos dos ámbitos profesional e público.
20
Narración e explicación sobre situacións habituais e frecuentes do presente, do pasado e
21
do futuro. 22
Léxico, expresións e frases sinxelas frecuentes para se desenvolver en transaccións e 23
xestións cotiás dos ámbitos persoal ou profesional. 24
Recursos gramaticais.
25
– Tempos e formas verbais en presente e pasado; verbos principais, modais e
auxilia-26
res. Funcións comunicativas asociadas a situacións habituais e frecuentes. 27
– Elementos lingüísticos fundamentais.
28
– Marcadores do discurso para iniciar, ordenar e finalizar.
29
Pronuncia de fonemas ou grupos fónicos de carácter básico que presenten maior difi-30
cultade. 31
Uso de rexistros axeitados nas relacións sociais. 32
Estratexias fundamentais de comprensión e escoita activa.
33
Formatos electrónicos máis usuais.
34
BC2. Participación en conversas en lingua inglesa
35
Estratexias de comprensión e escoita activa para iniciar, manter e rematar a interacción.
36
Elaboración de mensaxes e textos sinxelos en lingua inglesa.
37
Comprensión da información global e da idea principal de textos básicos cotiáns, dos
38
ámbitos persoal, público ou profesional. 39
Léxico frecuente para se desenvolver en transaccións e xestións cotiás e sinxelas dos 1
ámbitos persoal, público ou profesional. 2
Composición de textos escritos moi breves, sinxelos e ben estruturados.
3
BC3. Interpretación e elaboración de mensaxes sinxelas escritas en lingua inglesa
4
Elementos lingüísticos fundamentais atendendo aos tipos de textos, aos contextos e aos
5
propósitos comunicativos tendo en conta un enfoque centrado no uso da lingua e na súa 6
dimensión social. 7
Propiedades básicas do texto.
8
Estratexias e técnicas de compresión de lectura.
9
Estratexias de planificación e de corrección escrita. 10
Estratexias de expresión e de interacción escrita. 11
Usos sociais da lingua: información xeral, opinión e valoración.
12
Funcións comunicativas máis habituais dos ámbitos persoal, público ou profesional en
13
medios escritos. 14
Coherencia espazo-temporal e cohesión a través do uso de recursos sinxelos para ini-15
ciar, desenvolver ou rematar un texto escrito. 16
Contidos léxico-semánticos sinxelos e básicos da lingua inglesa.
17
Tempos e formas verbais. Relacións temporais: anterioridade, posterioridade e
simulta-18
neidade. 19
Estruturas gramaticais básicas: 20
A oración simple e a oración composta con and/or/but.
21
Dicionarios impresos e en liña, e correctores ortográficos. 22
4.2.3
Unidade formativa 3: Sociedade I
23
Código: MP3011_33.
24
Duración: 59 horas.
25
4.2.3.1 Resultados de aprendizaxe e criterios de avaliación
26
RA1. Valora a evolución histórica das sociedades prehistóricas e da Idade Antiga, así
27
como as súas relacións coas paisaxes naturais, analizando os factores e os elementos 28
implicados, e desenvolvendo actitudes e valores de aprecio do patrimonio natural e ar-29
tístico. 30
– CA1.1. Describíronse mediante a análise de fontes gráficas as principais
característi-31
cas dunha paisaxe natural, e recoñecéronse esas características no contorno máis 32
próximo. 33
– CA1.2. Explicáronse a localización, o desprazamento e a adaptación ao medio dos
34
grupos humanos do período da hominización, ata o dominio técnico dos metais por 35
parte das principais culturas que o exemplifican. 36
– CA1.3. Relacionáronse as características dos fitos artísticos máis significativos do
37
período prehistórico coa organización social e co corpo de crenzas, e valoráronse as 38
súas diferenzas coas sociedades actuais. 39
– CA1.4. Valorouse a persistencia destas sociedades nas actuais, en especial no territo-1
rio galego e peninsular, identificando e comparando as súas principais característi-2
cas. 3
– CA1.5. Discrimináronse as principais características que require a análise das obras
4
arquitectónicas e escultóricas mediante exemplos arquetípicos, diferenciando estilos 5
canónicos. 6
– CA1.6. Xulgouse o impacto das primeiras sociedades humanas na paisaxe natural,
7
analizando as características das cidades antigas e a súa evolución na actualidade no 8
territorio galego e peninsular. 9
– CA1.7. Analizouse a persistencia en Galicia, na Península Ibérica e nos territorios
10
extrapeninsulares españois das sociedades prehistóricas e da Idade Antiga. 11
– CA1.8. Elaboráronse instrumentos sinxelos de recollida de información mediante
es-12
tratexias de composición protocolizadas, utilizando tecnoloxías da información e da 13
comunicación. 14
– CA1.9. Desenvolvéronse comportamentos acordes co desenvolvemento do propio
15
esforzo e o traballo colaborativo. 16
RA2. Valora a construción do espazo europeo ata as primeiras transformacións
indus-17
triais das sociedades agrarias, analizando as súas características principais, así como a 18
súa persistencia na sociedade actual e no contorno inmediato. 19
– CA2.1. Analizouse a transformación do mundo antigo no medieval, recoñecendo a
20
evolución do espazo europeo, as súas relacións co espazo extraeuropeo e as caracte-21
rísticas máis significativas das sociedades medievais en Galicia e en España. 22
– CA2.2. Valoráronse as características das paisaxes agrarias medievais e a súa
persis-23
tencia nas sociedades actuais galega e española, identificando os seus elementos 24
principais. 25
– CA2.3. Valoráronse as consecuencias da construción dos imperios coloniais en
26
América nas culturas autóctonas e nas europeas. 27
– CA2.4. Analizouse o modelo político e social da monarquía absoluta durante a Idade
28
Moderna nas principais potencias europeas, así como as súas peculiaridades en Gali-29
cia e en España. 30
– CA2.5. Valoráronse os indicadores demográficos básicos das transformacións na
31
poboación europea, española e galega durante o período analizado. 32
– CA2.6. Describíronse as principais características da análise das obras pictóricas a
33
través do estudo de exemplos arquetípicos das escolas e dos estilos que se suceden 34
en Europa, en España e en Galicia desde o Renacemento ata a irrupción das vangar-35
das históricas. 36
– CA2.7. Analizouse a evolución do sector ou dos sectores produtivos propios do
per-37
fil do título, analizando as súas transformacións e os principais fitos de evolución 38
nos seus sistemas organizativos e tecnolóxicos. 39
– CA2.8. Elaboráronse instrumentos sinxelos de recollida de información mediante
es-40
tratexias de composición protocolizadas, utilizando as tecnoloxías da información e 41
da comunicación. 42
– CA2.9. Desenvolvéronse comportamentos acordes co desenvolvemento do propio
43
esforzo e o traballo en equipo. 44
4.2.3.2 Contidos básicos
1
BC1. Valoración das sociedades prehistóricas e antigas e a súa relación co medio
2
natural
3
Paisaxes naturais: aspectos xerais e locais. 4
Sociedades prehistóricas.
5
Nacemento das cidades.
6
– Hábitat urbano e a súa evolución.
7
– Gráficos de representación urbana.
8
– Sociedades urbanas antigas.
9
– Cultura grega: extensión, trazos e fitos principais. 10
– Características esenciais da arte grega. 11
– Cultura romana.
12
– Características esenciais da arte romana.
13
– As sociedades prehistóricas e antigas no territorio galego e peninsular.
14
Tratamento e elaboración de información para as actividades educativas.
15
– Recursos básicos: guións, esquemas, resumos, etc.
16
– Ferramentas sinxelas de localización cronolóxica.
17
– Vocabulario seleccionado e específico.
18
BC2. Valoración da creación do espazo europeo na Idade Media e na Idade Moderna
19
Europa medieval.
20
– Persistencia de usos e costumes. Espazo agrario e as súas características.
21
– Contacto con outras culturas.
22
Europa das monarquías absolutas.
23
– Grandes monarquías europeas: localización e evolución sobre o mapa no contexto
24
europeo. 25
– Monarquía absoluta en España.
26
– Evolución do sector produtivo durante o período.
27
Colonización de América.
28
Galicia na época medieval e moderna.
29
Estudo da poboación.
30
– Evolución demográfica do espazo europeo.
31
– Comentario de gráficas de poboación: pautas e instrumentos básicos.
32
Evolución da arte europea, española e galega das épocas medieval e moderna. Pautas 33
básicas para o comentario de obras pictóricas. 34
Tratamento e elaboración de información para as actividades educativas.
35
– Recursos básicos: resumos, fichas temáticas, biografías, follas de cálculo ou
simila-36
res, etc. 37
– Vocabulario específico.
4.2.4
Orientacións pedagóxicas
1
Este módulo contribúe a alcanzar as competencias para a aprendizaxe permanente e contén 2
a formación para que o alumnado sexa quen de recoñecer as características básicas dos fe-3
nómenos relacionados coa actividade humana e mellorar as súas habilidades comunicati-4
vas. 5
A estratexia de aprendizaxe para o ensino deste módulo, que integra coñecementos bá-6
sicos relativos a ciencias sociais, lingua galega e literatura, lingua castelá e literatura, e 7
lingua inglesa, estará enfocada ao uso de ferramentas básicas da análise textual, á elabora-8
ción de información estruturada oral e escrita, á localización espazo-temporal dos fenóme-9
nos sociais e culturais, ao respecto pola diversidade de crenzas e ás pautas de relación co-10
tiá en distintas sociedades e grupos humanos, involucrando o alumnado en tarefas signifi-11
cativas que lle permitan traballar de xeito autónomo e en equipo. 12
Para facilitar a organización dos contidos, este módulo divídese en tres unidades forma-13
tivas: Comunicación en linguas galega e castelá I, Comunicación en lingua inglesa I, e So-14
ciedade I. 15
A lingua galega e literatura, e a lingua castelá e literatura abórdanse desde un enfoque 16
comunicativo que xustifica o seu tratamento integrado nunha única unidade formativa. En 17
calquera caso, de acordo coa lexislación vixente, no proceso de ensino e aprendizaxe dé-18
bense usar ambas as linguas nas destrezas de comprensión e de produción para que o 19
alumnado finalice esta formación sendo competente nas dúas. 20
A formación do módulo relaciónase cos obxectivos xerais ñ), o), p), q) r) e s) do ciclo 21
formativo, e coas competencias profesionais, persoais e sociais n), ñ), o), p), e q). Ade-22
mais, relaciónase cos obxectivos t), u), v), w), x), y) e z), e coas competencias r), s), t), u), 23
v), w) e x), que se incluirán neste módulo profesional de xeito coordinado co resto de mó-24
dulos profesionais. 25
As liñas de actuación no proceso de ensino e aprendizaxe que permiten alcanzar os ob-26
xectivos do módulo estarán orientadas a: 27
– Concreción dun plan personalizado de formación que teña como obxectivo lograr a
28
integración do alumnado nas situacións de aprendizaxe propostas, mediante a apli-29
cación de estratexias motivadoras. 30
– Potenciación da autonomía na execución das actividades e na xestión do seu tempo
31
de aprendizaxe, no ámbito das competencias e dos contidos do ámbito sociolingüís-32
tico. 33
– Realización de dinámicas sobre o desenvolvemento de habilidades sociais que
favo-34
rezan o asentamento de hábitos de disciplina e de traballo individual e en equipo. 35
– Uso de estratexias, recursos e fontes de información ao seu alcance, fomentando o
36
uso das TIC, que contribúan á reflexión sobre a valoración da información necesaria 37
para construír explicacións estruturadas da realidade. 38
– Uso de métodos globalizadores (proxectos, centros de interese, etc.) que permitan a
39
integración do alumnado nas actividades de aprendizaxe, concretado nunha metodo-40
loxía de traballo que os relacione coa actualidade. 41
– Programación de actividades que se relacionen, sempre que sexa posible, con
capa-42
cidades que se deriven do perfil profesional. 43
As liñas de actuación no proceso de ensino e aprendizaxe que permiten alcanzar os obxec-44
tivos do módulo en relación coa aprendizaxe das linguas están relacionadas con: 45
– Uso da lingua na interpretación e na elaboración de mensaxes sinxelas orais e
escri-46
tas, mediante o seu uso en distintos tipos de situacións comunicativas e textuais do 47
contorno do alumnado. 48